İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

mermeri

185
geçiş
68,6
milyonda
1.775.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
3
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi18575,6

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,68

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimEÇSToplam
mermeri185185
mermerı11

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
hâm9927312,799,379,931.136,0
hâmdan182211,4810,544,24249,7
beyâz941.53410,816,809,61712,1
döşelidir1611710,767,963,98147,2
döşeli137710,678,273,59125,5
ruhâm114110,648,933,31117,6
mefrûş93210,419,002,9997,2
sommâkî1210810,397,663,45105,1
hâmlar71110,1910,182,6490,7
kaplıdır73810,018,392,6468,9
hâmdır6710,0010,612,4584,4
celî122609,796,393,4283,3
serâpâ248199,615,744,81144,9
haremi175379,595,854,05105,2
mücellâ92259,496,192,9659,9
hâmı4169,358,832,0042,1
mermerbür5699,337,052,2239,3
hattile4209,328,511,9940,1
çârkûşe93419,135,592,9452,4
hâmlardır339,0310,831,7345,1
arakânî349,0210,421,7340,6
yerakânî359,0210,101,7338,3
minberi62228,925,622,4035,2
mefrûşdur3208,918,101,7328,2
döşenmiş3258,877,771,7226,7
yeşim3308,847,511,7225,6
ruhâmı3468,736,891,7222,9
mebnîdir3668,616,371,7120,7
i‘câz3838,526,041,7119,3
sihri41958,435,221,9521,3
sütûnlar31048,415,721,7018,0
mâ‘adâsı31088,395,661,7017,8
sütûnı31338,275,361,6916,5
üstâdı75658,264,502,5330,4
müzehheb31478,215,221,6915,9
atebei31618,155,091,6815,4
enli31648,145,061,6815,3
müşebbek31718,115,001,6815,0
sâfî43307,994,471,9117,2
ortasında43397,974,431,9117,0

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“mermeri” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (185) →
EÇS IX Y200a … su şarka nâzır bir alçak küçük kapusu üzre tûlânî bir beyâz mermeri kayaya geçürüp celî hattile böyle tahrîr olunmuşdur. Târîh:
EÇS IX Y173b Ve haremi bir sahrâ-yı azîmdir. Serâpâ mermer-i hâm döşelidir. Ve bî-hisâb dıraht-ı çınâr, bîd-i sernigûn v …
EÇS X Y99b Ve haremi serâpâ beyâz mermer-i hâm döşelidir.
EÇS X Y319b … m iki âdem kaddi bâlâ kal‘anın sol cânibinde beyâz çâr köşe mermer-i hâm üzre celî hattile bu târîh makyûd olunmuşdur:
EÇS IX Y358a … inâ-yı latîf ve hevâ-yı nazîf hammâm-ı safâ-bahşdır. Serâpâ mermer-i hâm ile mefrûş olunmuş pâk ü pâkîze bir hammâm-ı rûşenâdır.
EÇS IX Y4a … binânın tâkları üzre müzehheb ve lâciver[d] hatt-ı celî ile mermer-i hâm üzre târîhi tahrîr olunmuşdur. Güfte-i Haylî Çelebi:
EÇS III 164a … hammâmı derler. Zîrâ bir halvetinde bir kurna yanında beyâz mermer-i hâmdan bir mahbûb pençe-i âfitâb dellâk cüvânı tasvîri var …
EÇS IX Y86b … sâhibü'l-hayrât medfûndur. Ve serâpâ der-i dîvârları beyâz mermer-i hâm ile mebnîdir, gayri gûne taş değildir. Ve kubbe-i âlîsi …
EÇS IX Y282b … dîvârının ta‘mîr ü termîmine şâfi‘î köşesinde çâr-kûşe bir mermer-i beyâz üzre böyle mektûbdur, târîh:
EÇS IX Y344b … lâ sahrâdır. Büyük Harem-i şerîfdendir, ammâ bu mahal beyâz mermer-i hâm döşelidir. Bu sahrânın cânib-i erba‘asında Beyt-i şerîf …