Veriyi tablo olarak gör
| Eser | Geçiş | Milyonda |
|---|---|---|
| Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi | 84 | 34,3 |
Metin içindeki dağılım
Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).
Yazım değişkeleri
Tarihsel ses ve yazım denklikleri →Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.
| Biçim | EÇS | Toplam |
|---|---|---|
| meterisler | 84 | 84 |
| meterîsler | 1 | 1 |
Eşdizimlilik
Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.
| Eşdizim | Birlikte | Toplam | Konum | logDice | MI | t | G² |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| sıçan | 7 | 69 | 10,55 | 8,67 | 2,64 | 71,0 | |
| feyevmen | 4 | 10 | 10,45 | 10,65 | 2,00 | 52,9 | |
| yevmen | 3 | 10 | 10,03 | 10,23 | 1,73 | 37,6 | |
| kazup | 6 | 137 | 9,80 | 7,46 | 2,44 | 50,4 | |
| koldan | 3 | 119 | 8,92 | 6,66 | 1,71 | 21,9 | |
| güne | 4 | 207 | 8,82 | 6,28 | 1,97 | 27,0 | |
| yolları | 4 | 220 | 8,75 | 6,19 | 1,97 | 26,5 | |
| günden | 4 | 342 | 8,27 | 5,55 | 1,96 | 23,0 | |
| katenderkat | 4 | 474 | 7,88 | 5,08 | 1,94 | 20,5 | |
| handak | 4 | 478 | 7,87 | 5,07 | 1,94 | 20,4 | |
| toplar | 3 | 542 | 7,29 | 4,47 | 1,65 | 12,9 | |
| lebi | 4 | 818 | 7,18 | 4,30 | 1,90 | 16,3 | |
| altında | 3 | 943 | 6,58 | 3,68 | 1,60 | 9,8 | |
| kal‘aya | 3 | 952 | 6,57 | 3,66 | 1,60 | 9,7 | |
| kat | 4 | 1.375 | 6,49 | 3,55 | 1,83 | 12,4 | |
| olunup | 5 | 1.753 | 6,48 | 3,52 | 2,04 | 15,3 | |
| islâm | 4 | 1.426 | 6,44 | 3,49 | 1,82 | 12,1 | |
| içre | 14 | 5.324 | 6,41 | 3,40 | 3,39 | 40,9 | |
| bizim | 3 | 1.355 | 6,09 | 3,15 | 1,54 | 7,8 | |
| çıkup | 3 | 1.415 | 6,04 | 3,09 | 1,53 | 7,6 | |
| askeri | 3 | 2.049 | 5,53 | 2,56 | 1,44 | 5,7 | |
| alup | 3 | 2.459 | 5,27 | 2,29 | 1,38 | 4,8 | |
| dahi | 11 | 13.186 | 4,76 | 1,74 | 2,33 | 11,3 | |
| olan | 5 | 6.771 | 4,58 | 1,57 | 1,48 | 4,3 | |
| cânibi | 4 | 5.646 | 4,52 | 1,51 | 1,30 | 3,2 | |
| üzre | 7 | 11.889 | 4,26 | 1,24 | 1,53 | 4,0 | |
| olup | 10 | 17.281 | 4,24 | 1,22 | 1,80 | 5,5 | |
| niçe | 4 | 7.056 | 4,20 | 1,19 | 1,12 | 2,1 | |
| üç | 4 | 7.163 | 4,18 | 1,16 | 1,11 | 2,0 | |
| ü | 6 | 11.295 | 4,11 | 1,09 | 1,30 | 2,7 | |
| cümle | 8 | 21.197 | 3,62 | 0,60 | 0,96 | 1,2 | |
| ile | 8 | 23.769 | 3,46 | 0,43 | 0,74 | 0,7 | |
| edüp | 8 | 23.957 | 3,45 | 0,42 | 0,72 | 0,6 | |
| bin | 4 | 12.267 | 3,41 | 0,39 | 0,47 | 0,3 | |
| ammâ | 4 | 15.229 | 3,10 | 0,08 | 0,10 | 0,0 | |
| ve | 32 | 147.919 | 2,82 | -0,20 | -0,86 | 0,7 |
Hemen solunda
Hemen sağında
Dağılımsal komşular deneysel
Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.
Biçim ailesi
meterisler* ile tüm bağlamlar →“meterisler” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.
Örnek bağlamlar
Tümü (84) →| EÇS VIII 328a | … çdi sipâhîler tersâhâneye doğru meterisler alup üç kol dahi | meterisler | günden güne ileri kal‘aya yür[üy]üp Haleb vâlîsi İbrâhîm Pa … |
| EÇS V 117a | … El-umûru merhûnetün bi-evkâtihâ" deyüp, cümle asker-i İslâm | meterisler | ve sıçan yollarından çıkup kal‘adan fâriğ olup meymene ve m … |
| EÇS VI 66b | … k üzre cümle ağaçdan şarampav, ya‘nî parmaklık dizüp ardına | meterisler | kazup handakı muhâfaza eder. |
| EÇS VII 18a | … psınlar ve cisirlerin karşu tarafları başında azîm tabya ve | meterisler | kazsınlar" deyü gûnâ-gûn pâ-der-hevâ müşâvereler etdiler, a … |
| EÇS VIII 292b | … çük gurebâ tulumu var idi. Anı âb-ı hayât ile toldurup eski | meterisler | içre bî-kes ve bî-dermân kalmış hastalar ve mecrûhlara su ü … |
| EÇS VIII 327a–328a | … â-yı dînin mukaddemâ Kızıl tabyaya mülâsık ve leb-i deryâda | meterisler | yolunda vâki‘ olup süfte eyledüğü yerlü kayalarda lağımlara … |
| EÇS VIII 307a | Bunlardan gayri şühedâlar | meterisler | altında gâ’ib olup dümdüz sahrâlar oldu. Ve fi'l-hâl yerler … |
| EÇS VIII 289b | … ir kurşum menzili ba‘îd bizim asker-i İslâm üzre anlar dahi | meterisler | sürüp gelmede. Ve şeb [ü] rûz niçe bin atlıları ol meydânda … |
| EÇS VIII 327a–328a | … kâmı ademden ma‘dûd edüp yevmen fe-yevmen nakl-i toprak ile | meterisler | yürütüp handaka karîb a‘dâ-yı dînin sedd-i râh içün ihdâs e … |
| EÇS VI 116b | Ve ol gün kal‘a yürüyüşüne bin aded nerdübânlar gelüp cümle | meterisler | üzre zeyn edüp hâzır-bâş etdiler. |