İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

nîli

156
geçiş
57,8
milyonda
2.133.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
2
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi15663,7

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,37

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimEÇSToplam
nîli156156
nîl’i6262
nîlî11

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
mübârek10148112,348,8310,031.065,5
mübârekin293212,3010,945,38426,1
mübâreki6810,2310,662,4583,2
mübâreke5179,899,312,2356,2
mübârekden469,6610,492,0053,8
akdeniz’e61099,546,902,4345,8
tuğyân5999,336,772,2237,3
tur‘a4799,126,771,9829,9
arşın72958,995,682,5941,6
cûş3528,886,961,7223,2
munsab41298,856,071,9725,9
dimyât31078,555,921,7018,8
cereyân171.3568,534,763,9779,9
reşîd31738,225,231,6916,0
tulû32497,924,701,6713,8
kaçan32927,784,471,6512,9
etdüği33387,644,261,6412,1
mısır’a56817,613,992,1018,3
mısır’da56827,613,992,1018,3
mahlût56837,613,982,0918,3
nîl57047,573,942,0918,0
deryâya34107,443,981,6211,0
geldikde34467,353,861,6110,5
mısır’ın34537,333,841,6110,4
deryâmisâl35437,143,581,599,4
ömer35837,063,481,589,0
cânibinde36087,013,421,578,8
mahalde92.2256,953,132,6623,2
mısır92.2876,923,092,6522,7
tarafında51.2976,823,061,9712,4
olduğu41.0566,763,031,769,8
deryâ37926,703,031,527,4
kenârında41.3476,452,681,698,1
benî31.0106,402,681,466,1
eder114.2496,352,482,7219,9
vilâyeti31.1786,202,461,425,3
tâ62.6736,122,281,949,5
beyân31.3086,072,311,384,8
ubûr62.7766,072,221,939,1
zîrâ63.5895,711,851,776,8

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“nîli” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (156) →
EÇS X Y147b … -i kadîmimiz oldur kim Nîl taşmazdan bir gün evvel her sene Nîl-i mübâreke bir mahbûbe-i müzeyyene pençe-i âfitâb duhter-i pâ …
EÇS X Y355b–Y356a … rler. Ammâ şarkıyye ve Buhayre mâbeyne-hümâsında iki cânibi Nîl-i mübârekin ortasında vilâyet-i Menûf ve vilâyet-i Garbiyye v …
EÇS X Y63b Sitâyiş-i zirâ‘-ı mî‘âd-ı Nîl-i mübârek ve kesret-i benî âdem ve envâ‘-ı hayvânât kesreti v …
EÇS X Y157a Nîl-i mübârekin bir kolu mezkûr Batnü'l-Bakar'dan Reşîd'e giderke …
EÇS X Y299a Nîl-i mübârek âdetullâh üzre dâ’imâ cânib-i şimâle cereyân edüp b …
EÇS X Y359b Ve güzer edüp geldiğimiz Nîl-i mübârekin tarafeyninde iki bin pâre ma‘mûr u âbâdân belîdel …
EÇS X Y33a–Y33b … rbî i‘tibârı nedir, deyü su’âl buyurulursa cezîre-i Mısır'ı Nîl-i mübârek tâ ortasından cereyân edüp cânib-i garbîsi Cezâyir, …
EÇS X Y157a … ender Reşîd'i Buhayre hâkinde ubûr edüp Merece'l-bahreyn'de Nîl-i mübârek Akdeniz'e mahlût dur olur olup.
EÇS X Y341b "Ammâ Nîl-i mübârekin Reşîd cânibin seyâhat etdiniz, lâkin bender-i Dim …
EÇS X Y157a … bender-i azîm Dimyât dahi Nîl'in şarkıyye hâkindedir, anda Nîl-i mübârek Mecma‘u'l-Bahreyn nâm mahalle varup Bahr-i Sefîd'e …