İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

olam*

19 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
165
geçiş
61,1
milyonda
19
biçim
2
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Dede Korkut Kitabı392,5
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi16266,2

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

DK D 0,49
EÇS D 0,87

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: olamaz) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
kâdir2129110,567,204,55169,9
karârdâde87510,097,772,8271,2
göstermeğe3149,108,771,7331,2
esrâr4789,086,711,9829,5
vâkıf4839,056,621,9829,0
vâkıfı3608,776,681,7222,0
mutasarrıf52268,715,502,1928,5
mâni3838,636,211,7120,0
halâs139278,614,843,4862,4
haberdâr31048,515,881,7018,7
hâşâ31568,265,301,6916,2
ben76778,094,402,5229,5
havfinden32168,014,831,6714,3
vâsıl32707,824,511,6613,0
kimesne44367,774,231,8915,9
buna33417,604,171,6411,7
şu33617,554,091,6311,4
sâkin69087,523,762,2720,2
mâlik57937,423,692,0616,4
gark34857,243,661,609,7
etmeğe59207,243,472,0315,0
ana51.1037,013,211,9913,4
âdemler36466,923,251,558,2
meğer49566,873,101,7710,1
kral36876,853,161,547,8
deyü196.0076,662,693,6839,0
dedikde39686,442,661,466,0
cân31.1546,222,411,415,2
zîrâ83.5896,132,192,2111,8
sâhibi31.6905,731,861,253,4
aslâ31.7475,681,811,243,2
ehli31.7915,651,781,233,1
böyle31.8345,621,741,213,0
gûne31.8815,591,701,202,9
gelüp65.0515,241,281,443,6
âdem43.7175,081,141,091,9
kadar44.2584,890,940,961,4
gün33.3004,830,890,800,9
şehri55.6784,810,850,991,4
yine67.3724,710,730,981,3

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (165) →
EÇS VI 91a–91b … â İslâmbol patirgâhından izin olmayınca bir kral taht-nişîn olamaz. Elbette bir tarîk ile izin alurlar.
EÇS IX Y95a … ur, ancak bir hânı var. Lâkin anda âyende vü revende mihmân olamaz. İ‘timâd edüp bildikleri âdemleri korlar. Ve dîdebânlar her …
EÇS X Y168b … lâhîn azdır. Cümle iki bindir. Defterlilerdir, herkes ırgat olamaz. Mısır acâyib diyârdır, cümle mîrî olmağile mazbûtdur. Ve,
EÇS II 330a–331b … übîn uğuruna yetişüp Gönye'yi istihlâsına bi-emrillah sebeb olam. Bak a Paşa! Sen Tarabuzen paşası olasın ve iki tuğlu mîr-i …
EÇS VII 91a "Bize Seydî Paşa bile garîm olamadı, ammâ gidi Melek Paşa baba bize ey kılıç urup çok mâl aldı" …
EÇS VIII 204b … â’immakâma haber gelüp kırk kerre yemîn billâh etdim, halâs olamadım.
EÇS I 190a … rhâne sâhibi Matrakbâz Cin Ahmed, buna bir pehlivân mukârin olamazdı.
EÇS VII 154a … suyunun yemîn ü yesârında ol kadar medfûn olmuş dahme-küşâ olam diyen Hindî ve Mağribî ve Özbekî ve Rûmî makâbirleri var ki …
EÇS I 210b … [t]: (---) (---) (---) (---) buyurmuşdur. Ben kim benî âdem olam, sizin bed-ef‘âllerinizi görüp nice hicv [ü] taklîd etmeyem …
EÇS VII 117b … hâsıl anlar ile bir vecih ile intikâm alınup savaş-ı perhâş olamaz. Îzed [ü] Yezdân'a sad-lek hamd [ü] senâ olsun bism-i İlâh …