Veriyi tablo olarak gör
| Eser | Geçiş | Milyonda |
|---|---|---|
| Dede Korkut Kitabı | 12 | 369,9 |
| Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi | 17.269 | 7.054,2 |
Metin içindeki dağılım
Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).
Yazım değişkeleri
Tarihsel ses ve yazım denklikleri →Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.
Eserlere göre kullanım
Tüm anlam ayrışmaları →Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: olup) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.
Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.
Eşdizimlilik
Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.
| Eşdizim | Birlikte | Toplam | Konum | logDice | MI | t | G² |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ile | 1.824 | 23.769 | 10,51 | 0,58 | 14,19 | 280,6 | |
| cümle | 1.501 | 21.197 | 10,32 | 0,47 | 10,71 | 151,5 | |
| u | 1.210 | 17.434 | 10,16 | 0,44 | 9,11 | 107,9 | |
| cem | 555 | 1.214 | 9,94 | 3,16 | 20,92 | 1.695,3 | |
| süvâr | 514 | 608 | 9,88 | 4,04 | 21,30 | 2.542,6 | |
| ü | 819 | 11.295 | 9,88 | 0,50 | 8,40 | 94,2 | |
| dahi | 843 | 13.186 | 9,82 | 0,32 | 5,77 | 40,9 | |
| bin | 744 | 12.267 | 9,69 | 0,24 | 4,23 | 21,3 | |
| sene | 568 | 6.240 | 9,63 | 0,83 | 10,42 | 167,3 | |
| üzre | 702 | 11.889 | 9,62 | 0,20 | 3,51 | 14,3 | |
| paşa | 632 | 9.478 | 9,60 | 0,38 | 5,82 | 42,8 | |
| yine | 557 | 7.372 | 9,53 | 0,56 | 7,60 | 79,0 | |
| niçe | 547 | 7.056 | 9,52 | 0,60 | 7,93 | 87,6 | |
| merhûm | 402 | 919 | 9,50 | 3,09 | 17,70 | 1.184,7 | |
| ve | 3.312 | 147.919 | 9,36 | -1,19 | -74,14 | 3.323,7 | |
| azîm | 419 | 4.097 | 9,33 | 1,00 | 10,21 | 172,8 | |
| âdem | 406 | 3.717 | 9,31 | 1,09 | 10,70 | 197,4 | |
| yüz | 566 | 12.272 | 9,29 | -0,15 | -2,64 | 6,8 | |
| edüp | 759 | 23.957 | 9,24 | -0,69 | -17,00 | 218,5 | |
| her | 377 | 5.967 | 9,05 | 0,30 | 3,67 | 16,4 | |
| iki | 422 | 9.417 | 9,02 | -0,19 | -2,94 | 8,4 | |
| vâki | 289 | 1.121 | 9,01 | 2,33 | 13,62 | 525,7 | |
| gün | 316 | 3.300 | 8,97 | 0,90 | 8,27 | 108,6 | |
| nehri | 340 | 4.985 | 8,97 | 0,41 | 4,59 | 26,9 | |
| cemî‘i | 317 | 3.687 | 8,95 | 0,75 | 7,19 | 76,9 | |
| üç | 359 | 7.163 | 8,91 | -0,03 | -0,42 | 0,2 | |
| asker | 281 | 1.905 | 8,91 | 1,53 | 10,94 | 247,0 | |
| sâkin | 264 | 908 | 8,89 | 2,50 | 13,38 | 542,2 | |
| hân | 324 | 5.401 | 8,87 | 0,23 | 2,63 | 8,1 | |
| olur | 332 | 6.012 | 8,87 | 0,11 | 1,32 | 1,9 | |
| gibi | 310 | 4.605 | 8,86 | 0,39 | 4,21 | 22,4 | |
| pürsilâh | 235 | 748 | 8,74 | 2,62 | 12,83 | 519,7 | |
| yedi | 284 | 4.853 | 8,72 | 0,19 | 2,10 | 5,1 | |
| feth | 248 | 2.056 | 8,72 | 1,24 | 9,06 | 150,2 | |
| andan | 335 | 8.948 | 8,71 | -0,45 | -6,74 | 38,6 | |
| halâs | 230 | 927 | 8,69 | 2,28 | 12,03 | 401,7 | |
| zâhir | 221 | 641 | 8,66 | 2,75 | 12,66 | 532,0 | |
| mihmân | 217 | 363 | 8,65 | 3,54 | 13,47 | 816,0 | |
| oldu | 253 | 3.361 | 8,65 | 0,56 | 5,08 | 35,2 | |
| hâlâ | 252 | 3.721 | 8,62 | 0,40 | 3,87 | 19,0 |
Hemen solunda
Hemen sağında
Dağılımsal komşular deneysel
Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.
Biçim ailesi
olup* ile tüm bağlamlar →“olup” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.
Örnek bağlamlar
Tümü (17.281) →| EÇS IX Y25b | … ri sebebiyle gulâmlarımızı bulduk. Ve köleler tâ’ib ü tâhir | olup | birin sünnet edüp Kula şehrinde azîm şâdumânlar edüp bir ka … |
| EÇS VIII 291b | … âtibleri ve menkûfât efendilerine fermân-ı sadrıa‘zam sâdır | olup | cümle verilen ta‘yînâtlar hisâb olundukda ber-mûceb-i defte … |
| EÇS V 177a | … ûh-ı Kevat ve kûh-ı Resna ve kûh-ı Ustok yaylalarından cem‘ | olup | iner. Nehr-i Vardar'[a] karışır. |
| EÇS IX Y147a | … etmeğe Karamanoğlu Ya‘kûb Şâh azîm asker ile bunda münhezim | olup | cümle askeri şehîd olduğu için Dâr-ı Mût kal‘ası derler. Ba … |
| EÇS IX Y322a | … meye ve acele ile gitmeye. Zîrâ dönüşde mahşerden bir nişân | olup | el-iyâzen billâh niçe âdem ve at ve develer pâymâl olup hel … |
| EÇS V 78a | … kayığa binüp Eyyûb Sultân'a gelüp Kaya'nın cenâzesine hâzır | olup | ol ân Kaya'nın cümle mâlların defter ile bostâncıbaşı kayığ … |
| EÇS VI 89b | … Ungurus Kralı Ferdina[n]d Kral'ın derûnuna dâğ üzre bir dâğ | olup | âhir-i kâr Ferdina[n]d Kral-ı dâl [ve] Rim Papa ve İsfaç ve … |
| EÇS V 143b | … edisin de kelle perrân-ı paça edüp ser-i pür-mûyları galtân | olup | dil getiren gâzîlere ellişer guruş ve birer çelenk ihsân ol … |
| EÇS VI 169a | Eşkâl-i Aşağı kal‘a: Nehr-i Drin kenârında | olup | beş aded metîn kulleleri ve kal‘a dîvârların cümle nehr-i D … |
| EÇS I 66a | … çıkup kurâlara gitmezlerdi, re‘âyâ vü berâyâlar gürûh gürûh | olup | askere zahîre getirirlerdi. Andan bildim ki zabt [u] rabt s … |