İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

para

114
geçiş
42,2
milyonda
2.896.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
2
eserde
44
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Dede Korkut Kitabı11339,1
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi10342,1

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

DK D 0,58
EÇS D 0,35

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: para) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
tefâvüt51110,3610,392,2364,8
küsûr4329,818,531,9939,9
yüke349,7011,121,7343,5
ihrâcât359,6910,791,7341,2
bakıyye369,6810,531,7339,6
kalemi4509,647,891,9936,1
biner51399,346,732,2237,0
akçesi3389,347,871,7227,0
oldı51649,206,502,2135,3
toksan41099,206,761,9829,7
yevmiyye3599,157,231,7224,3
hâliye3659,107,091,7223,7
erdeb3729,056,951,7223,1
beher62828,965,982,4138,1
daḫı41508,966,301,9727,2
alırlar42028,705,871,9724,8
tâbi31408,605,991,7019,1
alur31418,595,981,7019,0
senevî53198,565,542,1928,7
mısrî31548,525,851,7018,5
alır42868,365,371,9522,0
başına65368,245,052,3830,5
ağaç33397,764,711,6713,9
beşer45187,704,511,9117,4
kîse81.1887,654,322,6932,8
otuz57737,534,262,1220,1
beş203.4567,524,104,2176,4
verir58067,484,202,1119,7
dörd112.0617,373,983,1140,3
sekiz101.8737,373,982,9636,6
yigirmi92.5476,793,392,7126,1
kırk102.9946,723,302,8428,0
eder144.2496,723,293,3638,8
bin3912.2676,693,235,58106,6
ihsân41.2986,543,191,7810,6
alup72.4596,483,072,3317,6
birer72.6816,362,952,3016,5
hâsıl31.1336,302,971,517,1
on125.4776,142,702,9324,7
kat31.3756,042,691,466,1

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“para” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (114) →
DK VIII 44 oḫ urdı oḫ kiçmedi paralandı bir daḫı atdı ol daḫı para para oldı depegöz ḳocalara ayıtdı bu yirüŋ siŋegi bizi üşendürdi …
EÇS X Y218b … e paşa kethudâsına üç kîse verir ve dîvân efendisine on bin para ve hazînedâra on bin para verir.
EÇS X Y218a … yye verir ve iki kîse paşa kethudâsına verir ve yigirmi bin para dîvân efendisine verir. Ve müteferrikabaşı dahi eyâlet-i Mı …
EÇS X Y71b … üç yüz kırk yedi kîse ile on yedi bin tokuz yüz yigirmi beş para eder.
EÇS X Y366b–Y367a … alîklerin isterler. Ve paşa ağası kendüye erdeb başına iki para alup paşaya kalemiyye yedi kîse verdiğinden mâ‘adâ on kîse …
EÇS X Y184b … mülebbes(?) piyâde yürüdükleriyçün paşadan beher yevm biner para alırlar. Başçavuş dahi paşa önüsıra yayan yürüyüp yevmiyye …
EÇS X Y71b–Y72b … üz seksen bir kîse ile yigirmi dörd bin sekiz yüz kırk dörd para masârîf-i seneviyye zabt u tahrîr olunup îrâd-ı senevî masâ …
EÇS X Y184b … . Başçavuş dahi paşa önüsıra yayan yürüyüp yevmiyye yigirmi para alır. Ve yeniçeri sakkâsı üç yüz para alır. Ve cümle çavuşâ …
EÇS X Y150b Bu halîci tathîr Q 214a eden ağaya külfe ve on bin para ücret-i kademin verüp itmâm olunca Bâb-ı Nâsır mahkemesinde …
EÇS X Y71b … e gayrıhâ iki bin yüz kırk iki kîse ve yedi yüz toksan dörd para mevâcibât ve Haremeynü'ş-şerîfeyn mâlı üç yüz kırk yedi kîs …