İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

pesend

41
geçiş
15,2
milyonda
7.226.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
14
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi4116,7

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,85

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
ahsend51411,5411,522,2472,0
hezâr76811,049,732,6481,3
sad33710,309,381,7333,3
dediler36707,115,201,6915,8
dedi37846,904,981,6814,9
etdiler71.9886,824,862,5533,8
deyü66.0075,023,042,1514,8
ederler34.5654,422,431,415,3
edüp1523.9574,362,363,1225,5
olan36.7713,851,871,263,4
ammâ415.2293,101,111,071,9
cümle421.1972,630,630,710,7

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“pesend” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (41) →
EÇS IV 314b–315a … egîr görmedim. Niçe bin ilm-i hendese üzre gûnâ-gûn hayâl-i pesend tasarrufları vardır ammâ mülûk-ı selef içün bu câmi‘ içre b …
EÇS IX Y214b … nd ve dehr-i rûzgâr-ı zorkârda bî-mânend bir hayrât-ı hezâr pesend beytullâha ancak Âl-i Osmân pâdişâhı mâlikdir.
EÇS IV 302b … hânı askerine bir seyf-i Melek uruldu kim felekde melekler pesend eylediler. Âhir-ı kâr Bitlîs hânı firâr edüp nâbûd olup ciğ …
EÇS X Y425b … uşum, koltuğuma girüp bir köşeye hakîri kodular. Cümle halk pesend eylediler kim,
EÇS VI 63b–64a … bu alayımızı görüp "Bârekallâh" deyü engüşt ber-dehen edüp pesend etdiler.
EÇS VIII 195a … nar aded kızılgalar verüp hayr du‘âlar aldı, ammâ atlılara "Pesend hezâr ahsend" deyüp yedi nefer kimesnelere birer kat esvâbd …
EÇS VII 8a–8b … n kellesi meydâna düşüp cümle gâzîler "Sad bârekallâh" deyü pesend etdiler.
EÇS VIII 314b … / Sell-i samsâm-ı cihâd etdi Girid'e geldi, / Dediler Haylî pesend eyleyüp ashâb-ı süyûf, / Seyf-i Ahmed Paşa Kandiye hisârın …
EÇS I 173a … ın Belh [u] Buhârâ erenlerine gönderüp tilâvet etdiklerinde pesend edüp eydirler:
EÇS VII 5b … rın kellelerin galtân edüp bakıyyetü's-süyûf olan küffârlar pesend edüp dediler kim: