İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

serîri

50
geçiş
18,5
milyonda
6.039.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
3
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi5020,4

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,76

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimEÇSToplam
serîri5050
şerîri11

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
sakatî6611,7812,722,45105,9
hilâfetde41111,0711,262,0056,2
pâyei42010,8710,402,0050,6
saltanata3710,7511,501,7343,4
berkarâr4929,858,201,9937,7
sürüp33367,995,911,7018,7
süleymân52.3716,083,832,0817,3
nâm52.6075,953,692,0616,4
sene56.2404,702,431,828,8
sultân34.1934,532,271,374,7
hazreti45.9454,452,181,565,9
andan68.9484,452,181,918,8
gelüp35.0514,272,001,303,8
hân35.4014,171,911,273,5
edüp1223.9574,031,762,4412,5
olup717.2813,731,451,685,2
üzre411.8893,461,181,122,1
yüz312.2723,000,720,680,6
dahi313.1862,890,620,600,5
ile523.7692,780,500,660,6
ve7147.9190,63-1,65-5,6414,5

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“serîri” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (50) →
EÇS X Y56b … ednâ ve pîr [ü] cüvân cem‘ olup Hayre Beğ'in eline yapışup serîr-i hilâfetde ber-karâr edüp başına selîmî mücevveze geydirüp ü …
EÇS II 318a–318b … r püşte-i hevâdâr üzre hıyâbân-ı Acem bir mesîregâh yerdir, serîr-i Süleymân'ın yeridir, derler, sahîhdir. Bâbü'l-ebvâb ve Şema …
EÇS IV 320b … ân olup meştâ-yı Haleb'de Elkas Mirzâ nâm eşhâs gelüp pây-ı serîr-i Süleymân Hân'ı bûs edüp niçe Mısır hazînesi tefârûk hedâyâl …
EÇS I 76a Yine kadr ü şeref buldu serîr-i mülk-i Osmânî / Erişdi âfitâb ü âsumâna efser ü deyhim / Ya …
EÇS X Y18b … ellüd edüp pederi sâkin olduğu Kal‘atü'l-Kepş'de sâkin olup serîr-i hilâfetde idi, ammâ hükm-i hükûmât {710} yine Tâhir Baybars …
EÇS III 96b … handân oldular kim zühre-i felek raksa girüp paşa efendimiz serîr-i sa‘âdetde ve dîvân-ı adâletde revnak ve nev tarâvet bulup R …
EÇS IV 347a … İlâhî ve mücâhid-i envâr-ı nâ-mütenâhî, andan Hazret-i Şeyh Serîr-i Sakatî kuddise sırruhu'l-azîz, andan Hazret-i Behlûl Dânâ r …
EÇS X Y95b … edüp ol gece vâkı‘asında Mahmûd Paşa görür kim Sultân Hasan serîr-i hilâfete geçüp bir dîvân-ı âlî edüp cemî‘i ulemâ-yı Mısır'a …
EÇS V 12b … â’imâ anda yatmağı mu‘tâd-ı te’eddüb etmişdim, {ammâ serimi serîr-i kirde-bâliş üzre edüp derûn-ı dilimden Hudâ-yı fettâhü'l-kü …
EÇS IX Y365a … r ve Kandehârî ve hezârî köse destârlar ve Hindustân şugulü serîr-i bî-nazîr ve püsûs-kârî sihr-i mübîn mertebesi pîş-tahtalar …