İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

serhaddi

58
geçiş
21,5
milyonda
5.334.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
13
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi5823,7

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,70

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimEÇSToplam
serhaddi5858
serhaddî1616

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
intihâi94911,4310,063,00109,5
intihâyı73011,3510,412,6488,9
bosna42488,746,551,9828,5
yerdir45627,725,371,9522,0
hisârı34247,675,361,6916,5
seddi46907,455,081,9420,4
acem47277,385,001,9420,0
ya‘nî112.2517,294,833,2052,7
azîmdir38146,824,421,6512,7
evsâfı82.7766,534,072,6630,2
metîn31.1586,343,911,6210,7
osmân31.2856,193,761,6010,1
kal‘ai167.7336,073,593,6750,8
âli52.5875,953,492,0415,1
zîrâ63.5895,753,282,2016,6
hâlâ53.7215,442,971,9511,9
eder34.2494,512,041,313,9
ü411.2953,531,041,031,7
olup617.2813,501,011,242,4
cümle321.1972,21-0,28-0,370,1
ve17147.9191,91-0,58-2,053,3

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“serhaddi” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (58) →
EÇS VI 162b Evsâf-ı intihâ-i serhadd-i dâr-ı İslâm, ya‘nî kal‘a-i Gabele-i sedd-i İslâm
EÇS X Y374a … bânına derler. Bu diyâr-ı azîm anlar ile mâl-â-mâldir, zîrâ serhadd-i Q 307a P 304a Fûncistân'dır. Ve,
EÇS V 155b Hemân paşa-yı müşârün-ileyh cümle Bosna serhaddi gâzîleriyle yek-dil yek-cihet olup bir kerre bir ağızdan sa …
EÇS V 133b … ası hakkında ola. Ve bu şehrin oğul balı ve bal suyu memdûh serhadd-i Bosna'dır.
EÇS V 158b–159a … şdır, zîrâ bu dâr [u] diyâr bilâd-ı Hırvadistân'ın intihâ-i serhadd-i metîni idi. Ba‘de'l-feth Süleymân Hân bu kal‘a-i Pojega'yı …
EÇS VI 121b … erdümân-ı hisâr koyup miftâhları Sadrıa‘zama geldi ve metîn serhadd-i kavî oldu, ammâ Uyvar'a 4 sâ‘at karîbdir.
EÇS V 8a Menzil-i kal‘a-i Van, serhadd-i Azerbaycân
EÇS III 182b–183a … ından gayri yerde paşaların hükmü nâfiz değildir. İntihâ-yı serhadd-i bî-amân yerdir. Anda vâliler mudârâ ile geçinirler. Pâdişâh …
EÇS II 334b–335b … ve üç kîse nakd-i murâd ihsân geldi. Günden güne Seydî Paşa serhadd-i Kanije'de ve Budin ve Egre'de iştihâr bulup nâmdâr oldu. Bu …
EÇS VII 9b … r, gayri hâkimleri yokdur, bir serhad cezîresi yerdir. Hâlâ serhadd-i İslâmın metânetde ve hasânetde mümtâz bir sedd-i sedîdi ve …