İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

suları*

12 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
378
geçiş
140,1
milyonda
12
biçim
2
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Dede Korkut Kitabı130,8
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi377154,0

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

DK D 0,00
EÇS D 0,80

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: suları) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
hayât8578711,226,599,12620,1
âbı981.98910,415,469,67557,8
kuyu1911210,317,244,33156,5
kuyulardır11209,828,943,31122,0
buz132659,375,453,5273,5
bal91719,075,552,9452,2
bârânı81758,895,352,7644,1
cereyân251.3568,884,044,7093,7
lezîz103198,884,813,0547,7
kaynak6508,846,742,4344,9
pâresi6798,756,082,4139,2
nûş147388,684,083,5253,2
tatlı5378,626,912,2238,7
temmûz’da61348,585,322,3932,8
taşradan5668,536,082,2032,7
sular61788,474,912,3729,4
limandır5888,465,662,1929,7
çokdur161.1238,453,673,6952,1
firâvândır51008,425,482,1928,5
gölcük458,429,482,0049,4
sarnıçdır458,429,482,0049,4
eşekler4148,397,991,9937,6
hımârlar4168,387,801,9936,4
evlerde4318,326,851,9830,6
cârî51558,264,852,1624,1
rahmetden4528,256,101,9726,3
sovuk4568,245,991,9725,7
kemer51708,224,712,1523,2
kayalardan4758,185,571,9623,3
latîf107868,143,502,8830,5
gelir96718,143,582,7528,3
bozalar358,009,061,7334,0
kehrîzler368,008,801,7332,5
sarnıçlardır368,008,801,7332,5
mâları3237,946,861,7223,0
hammâmların3257,936,741,7222,5
hıfz52967,933,912,0917,9
kaynayup3387,886,141,7119,9
kaynar3417,876,031,7119,4
köşe41867,864,261,9016,1

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (378) →
EÇS IX Y58a … Temmûz'da buz-pâre-misâl âb-ı rakik-i zülâlden nişân verir suları vardır. Hîn-i muhâsarada taşradan su gelmeğe ihtiyâcdan ber …
EÇS II 226b … olmağıla hâneden hâneye su cereyân etmek mümkündür ve cümle suların menba‘ı on yedi uyûndur.
EÇS V 92a … âre ma‘mûr u âbâdân bâğlı ve bâğçeli kurâları ve âb-ı hayât suları ve kuyuları vardır ve cümle dağları bâğlardır. Misket üzümü …
EÇS IV 345a … . Ammâ bu bâlâda Bağdâd'dan berü cereyân edüp tahrîr olunan suların adedin ve mahrec-i tulû‘ [u] gurûbların Bağdâd'dan Basra'ya …
EÇS IV 358b … î dibinde nehr-i Şattu'l-Arab'a mahlût olduğu bâlâda Bağdâd suları evsâfında tahrîr olmuşdur. Andan yine cenûba 3 sâ‘atde,
EÇS IX Y346b Ve bu dünyâ sularının cemî‘isinde râyiha yokdur. Ammâ bu âb-ı Q 142a Zemzem'de …
EÇS III 124b Ve dahi hevâsı sakîldir. Zîrâ taşlık yerdir. Ammâ kaynak suları çokdur. Andan yine cânib-i şimâle,
EÇS VII 109b Ve bu Or şehrinin suları cümle şorca kuyu sularıdır, ammâ Or kapusunun taşra bir ok menzili bir âb-ı hayât kuyu …
EÇS VI 155b–156a … üp benî Âdem ve gayri hayvânâtların saky edüp ma‘a'z-ziyâde suları deryâya munsabb olur. Cümle suları karlı yaylalardan gelir …
EÇS VIII 322b … hsûldâr yerlerdir kim latîf kapulu limanlar olup âb-ı hayât suları firâvândır.