İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

suyun

108
geçiş
40,0
milyonda
3.050.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
8
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi10844,1

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,73

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimDKEÇSToplam
suyun·108108
suyuŋ1·1

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
kesmeğe3279,518,441,7329,5
raba41139,216,791,9829,9
edil3709,117,061,7223,6
süd41489,006,401,9827,7
karşu149128,815,583,6681,4
kesüp32817,985,061,6815,3
handak44787,814,711,9218,5
getirüp57707,544,342,1320,6
ede35097,324,201,6411,8
yukaru35127,314,191,6411,8
atlar35317,274,141,6311,6
geçüp61.4287,003,712,2619,9
nîl37046,923,731,6010,0
nûş37386,863,671,609,7
su51.3676,803,512,0415,3
tuna38266,723,501,589,1
tarafına38406,703,481,589,0
olunan39996,473,231,558,1
tarafında31.2976,132,851,496,7
tarafı31.3146,112,831,496,6
mezkûr31.8285,672,361,395,0
gibi54.6055,121,761,585,2
hemân43.8655,041,691,383,9
nehri54.9855,011,651,524,6
azîm44.0974,961,611,343,6
içre45.3244,591,231,152,2
eder34.2494,501,140,951,5
deyü46.0074,421,061,041,7
ile1523.7694,360,981,915,6
dahi813.1864,300,921,342,7
edüp1323.9574,150,761,483,1
ammâ615.2293,680,300,460,2
var37.6463,660,290,320,1
ü411.2953,520,150,190,0
olup617.2813,500,120,190,0
andan38.9483,440,070,080,0
iki39.4173,37-0,01-0,010,0
üzre311.8893,03-0,34-0,470,2
cümle421.1972,62-0,76-1,391,4
ve21147.9192,22-1,17-5,7519,4

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“suyun” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (108) →
EÇS VI 128a … ülmez, dâ’im durur. Mevsiminde yaprakların bulup gülâb gibi suyun çıkarup cemî‘i kâfiristâna hedâye götürürler.
EÇS X Y237b … Mısır'da yaprağı sarılığa nâfi‘dir, ağac havânda sahk edüp suyun sıkup bir kâse ile bir gece ayazda dura, sabâh isti‘mâl ede …
EÇS IX Y328b … Şerîf Sa‘d hânesinden çıkup doğru Arafât'a varup Mekke'nin suyun kat‘ etmeğe varınca ne görse bu kadar asker suyun başın zab …
EÇS VII 56a … karşu Beç'e su içre yürüyüp geçerlerdi. Sonra "Türk askeri suyun az akıtduğun görmesinler" deyü gulâmları suya girmeden men‘ …
EÇS III 48b … lmak ihtimâli yokdur. Dâ’imü'd-dehr su ile mâl-â-mâl durur. Suyun almasalar yine ke'l-evvel leb-ber-leb durup taşra taşmaz, a …
EÇS X Y239a … tokmaklar ile döğe döğe hal edüp suyun alup gayrı küplerde suyun kaynada kaynada zübdesi dibine çöker. Ba‘dehu külçe külçe k …
EÇS VII 114b … ına karavullar koyup cengi sabâha alıkodular, zîrâ mukaddem suyun karşu tarafında küffâr ile yedi buçuk sâ‘at ceng-i azîm-i C …
EÇS VII 21a … niçe bin yiğitler bu gark olunan yerlere atlarıyla girmeyüp suyun dahi yukarusuna varup hâlî olup suyu azacak olan yerlerden …
EÇS VII 112a … en zencîrler ile bağlı arabaları var. Hâlâ nehr-i azîm Edil suyun cümle gemilerle geçüp Heyhât sahrâsı içinden ibtidâ Kırım'a …
EÇS IV 356a … el Hazret-i Âdem'i ve Hazret-i Havvâ'yı Cidde şehrinde azâb suyun görmesinler deyü Âdem ü Havvâ'yı kabrinden çıkarup Kuds-i ş …