İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

tahsîl

343
geçiş
127,1
milyonda
944.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
13
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi343140,1

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,79

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
mâl3861310,355,936,06240,5
erdeb157210,217,683,85133,2
mâlı571.27310,175,467,38323,7
pâdişâhî2132110,026,014,51135,1
gılâli11389,898,153,30106,0
pâdişâhîyi11559,827,623,3096,7
hazînesi141769,796,293,6995,6
gılâl132189,575,873,5481,1
kîse341.1889,514,815,62162,7
mâlları9899,426,642,9765,9
mîrî91419,255,972,9557,4
mâlın7729,116,582,6250,7
guruş176719,104,643,9677,2
yük113489,034,963,2154,7
kendüye92768,905,002,9145,3
eder664.2498,883,937,59238,8
kîseyi5188,838,092,2347,7
koyunları6938,825,992,4138,4
kalan71758,795,302,5838,1
hazîne82568,774,942,7439,6
circe61208,735,622,4035,3
koyunların5448,736,802,2237,8
koyunu5468,726,742,2237,4
emvâlin458,569,622,0050,1
vukûf498,548,772,0042,8
kurâdan4258,487,301,9933,2
muhâsebesin4258,487,301,9933,2
hazîneleri4298,467,081,9931,9
koyunlar4338,456,901,9830,8
ma‘rifet51388,415,152,1726,2
hükûmet51498,385,042,1725,4
mâlların4528,376,241,9727,0
kise51538,375,012,1725,2
harâcı4828,275,581,9623,3
yıllık4828,275,581,9623,3
kendüler41198,155,051,9420,4
pinyanişî’nin348,159,531,7336,9
gılâlin378,138,721,7331,8
bekâyâ398,138,361,7329,9
deruhde3148,117,721,7226,8

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“tahsîl” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (343) →
EÇS III 44a … â etdik. Bu şehr-i Akka'da kâmil iki ayda bin altı yüz kîse tahsîl eyleyüp andan cümle asker-i İslâm ile kalkup cânib-i şarka …
EÇS VI 112a … ka bırakmak içün fermân-ı Âsaf sâdır olup ol gün ale'l-fevr tahsîl olup handaka atmağa mübâşeret olunup handak araba ve tomruk …
EÇS X Y228b … duğu üzre cümle seksen bir aded hazâyin re‘âyâ vü berâyâdan tahsîl olunca niçe yüz bin âdem müflis [ü] mendebur olur.
EÇS X Y63a–Y63b … nci hazîne Mısır iklîminde re‘âyâ ve fellâhîn kendüler içün tahsîl Y 63b ederler.
EÇS X Y447a … lli âdem ile kâşifi hükm edüp kırk pâre kurâdan mâl-ı gılâl tahsîl edüp kendüye on kîse fâ’iz kalır. Mustahfızân askeri yokdur …
EÇS VIII 332b … lup Alî Paşa zîr-i kal‘ada meks etdikde hakîr bulunup cümle tahsîl etdiğimiz salâhor ve çerâhor re‘âyâları defter ile çeribaşı …
EÇS X Y216a … en ve deryâda yüzenden bi-eyyi vechin kân kendüler içün mâl tahsîl edüp öşürlerin ağalarına ve nâzırlarına ve mültezimlerine v …
EÇS VI 2a … ralım diyenin hakkından gelüp sene-i sâbıkalardaki hazînemi tahsîl edüp hatt-ı şerîfime amel edesin!" deyü hatt-ı şerîf geldik …
EÇS VIII 257a … gece mihmân olup re‘âyâlarından iki bin guruş mâl-ı mîrîsi tahsîl edüp birkaç üstâd kefereleri kulağız alup andan dahi yelken …
EÇS V 154a … Zirinoğlu la‘înin gönderdiği defter-i nâ-ma‘kulü üzre cümle tahsîl edüp cümlesin on aded Sirem arabalarına tahmîl edüp paşa ef …