İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

tahsîli

107
geçiş
39,7
milyonda
3.064.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
6
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi10743,7

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,80

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
ulûm255412,3110,515,00329,0
ulûmdur71710,8510,342,6489,8
mizâc5710,4911,142,2472,2
medârisi54010,128,622,2350,5
âlimân4429,788,231,9938,1
dârü’ttedrîsi4459,758,131,9937,5
mâl176139,606,454,08119,2
ma‘rifet51389,396,842,2237,7
ilm3779,066,941,7223,0
medresei94639,025,942,9556,6
ulûmı3839,026,831,7222,6
akşemseddîn3868,996,781,7222,4
dârı87098,335,152,7541,7
gılâl32188,245,441,6916,8
içün112.0367,394,093,1241,8
melek31.0226,443,211,548,0
etmişdir31.2106,222,971,517,1
eder84.2495,912,572,3515,3
evvelâ52.6835,882,551,869,4
bunda31.5765,872,591,445,8
etdi42.1515,862,551,667,5
gidüp42.6815,552,231,576,1
aded129.0465,422,062,6416,2
ederler64.5655,402,051,868,0
alup32.4595,261,941,283,6
edüp2823.9575,251,883,8632,7
zîrâ43.5895,151,811,434,3
evsâfı32.7765,091,771,223,1
deyü56.0074,741,391,383,5
âdem33.7174,681,351,052,0
gelüp45.0514,671,321,202,5
cümle1621.1974,621,252,329,3
ü711.2954,330,971,292,6
vardır58.5684,240,881,021,5
sene36.2403,950,600,590,5
olup717.2813,720,350,570,4
üzre411.8893,450,080,110,0
ammâ515.2293,420,050,080,0
u517.4343,22-0,15-0,240,1
ile623.7693,04-0,33-0,630,3

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“tahsîli” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (107) →
EÇS IX Y91a … ve yüz tüfeng-endâz fetâ-yı şehbâz ile hükm-i hükûmât edüp tahsîl-i mâl eder. Cümle salb u siyâset ve cürm [ü] cinâyet voyvada …
EÇS X Y211b … geyenleri paşa mehterleri devr edüp fasl-ı derâmedler edüp tahsîl-i mâl ederler. Ba‘dehu [[(---) (---) (---)]] cümle hil‘at gey …
EÇS IV 329a … yük akçeye bir paşa ağası alup yüz elli âdemiyle zabt edüp tahsîl-i mâl eder.
EÇS II 244a … e müshil su içenler elbette bunda germ-âb ılıcalarına gelüp tahsîl-i mizâc ederler, bir kûh-ı bâlâ içre ılıcalardır. Yanko b. Ma …
EÇS VII 69a … ve Tanca şehrinde ve Tilimsân şehrinde Şeyh Abdülhâlık'dan tahsîl-i ma‘rifet edüp millet-i Mesîhiyyedenim" dedi.
EÇS X Y249b … çukurunda nahv-i katlin ve fıskın ve şuğlin masdarların ve tahsîl-i mâl ilimlerinde âlim ü tahsildârdır. Ve,
EÇS IV 386a … r-beyân-ı dârü't-tedrîs-i âlimân: Cümle altı aded medrese-i tahsîl-i ulûmdur. Evvelâ (---) (---) semtinde Medrese-i Mîr Abdâlî, …
EÇS X Y366b–Y367a … on aded tavâşî memlûk ve yevmiyye beş guruş külfe-bahâ alup tahsîl-i gılâl eder. Bir ağa dahi bu ağa üzre isti‘câl-i gılâle gelü …
EÇS I 91a İki yüz yedinci fasıl / Şehr-i İslâmbol'da ne kadar dâr-ı tahsîl-i ulûm medâris-i selâtîn ve vüzerâ ve ulemâ ve a‘yân-ı kibâr …
EÇS X Y450b … Hacı Ni‘metullâh'ın kalyoniyle İslâmbol'a gönderdik. Murâd tahsîl-i mâl değil, seyâhat iken Cenâb-ı İzzet hem seyâhat ve hem ti …