İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

tebessüm

50
geçiş
18,5
milyonda
6.034.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
4
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi5020,4

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,77

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
handekünân4811,1411,722,0059,5
etsen3649,758,301,7328,7
vâfir32108,566,591,7121,5
hazz32328,456,451,7120,9
gerek33078,116,041,7119,3
ederdi34907,515,371,6916,5
nazar35537,355,191,6815,8
deyüp51.9716,344,102,1119,0
ederek52.0896,264,012,1018,5
etdiler41.9886,013,761,8513,5
edüp2923.9575,313,034,7372,6
eder54.2495,252,991,9512,0
hemân43.8655,072,801,718,7
ederler44.5654,832,561,667,6
deyü46.0074,442,171,555,8
paşa69.4784,372,091,888,3
dahi413.1863,311,031,021,6
ve4147.919-0,17-2,45-8,9623,1

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“tebessüm” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (50) →
EÇS VI 44b Hemân Paşa-yı halîm tebessüm edüp eydir: "Dervîş sen hoş safâ geldin. Ne yerden ve ne ka …
EÇS I 111a "Benim dedemin postu döşendüği dükkândır" deyü cevâb edüp tebessüm ederdi.
EÇS X Y12b "Bu Arab melik mi olup milke mâlik mi olsa gerek" deyü tebessüm etdiler.
EÇS II 363b–364a … ] ser-encâmı bir bir takrîr edüp paşa âlem-i hayretde kalup tebessüm edüp, yakında görürsün, deyüp ibtidâ Varvar'ın mektûbun oku …
EÇS IX Y222b … ü şimâline varsan sana muntazırdır. Ve hande etsen ol dahi tebessüm eder. Bükâ etsen ol dahi girye-künân olur. Hudâ hakkı kalem …
EÇS III 179a–179b … a âbdestler vereyim ki secdeyi gûrhânede edesin" dedi. Paşa tebessüm edüp yine taşra çıkmağa murâd edinince "Bre paşa otur" deyi …
EÇS III 142b … ü alup su alam derken hemân su kesilüp cümle yârân şaka ile tebessüm edüp "Bre sen mef‘ûlmüşsün" dediklerinde garîb herîfin rûyu …
EÇS V 61b … de âbdest mi kalır ki {secde edem}" dediğimde Paşa ol kadar tebessüm edüp,
EÇS I 180a–180b … ı Cem-cenâb haz edüp iki ellerin dizlerine urup kahkahâ ile tebessüm etmişlerdir. Andan,
EÇS I 7b "Seyâhat yâ Resûlallâh" demişim. Hemân Hazret tebessüm edüp