İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

tebrîzi

42
geçiş
15,6
milyonda
7.127.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
1
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi4217,2

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,44

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimEÇSToplam
tebrîzi4242
tebrîzî1717
tebrîz’i1515

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
dilâvîz141612,9512,783,74240,3
dilâvîzi61011,8812,232,4594,5
dilâvîze5511,7712,972,2490,0
pervîz31710,7010,471,7338,1
vilâyeti51.1787,075,092,1725,7
şehri195.6786,774,754,2089,6
kadîm39446,644,671,6613,7
târîhinde32.3875,343,341,568,5
derler44.1234,982,961,749,5
sene46.2404,382,361,616,7
kal‘ai37.7333,661,641,182,8
ü311.2953,121,090,921,4
ammâ415.2293,101,081,051,8
u417.4342,910,880,911,2
olup317.2812,500,480,490,3
ve13147.9191,53-0,50-1,501,9

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“tebrîzi” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (42) →
EÇS IV 194b … ı gâyet latîfdir. Seyyâhân-ı berr u bihârların tavsîfi üzre Tebrîz-i Dilâvîz'in hevâsına müşâbihdir derler. Hakkâ ki, hevâsının …
EÇS II 306b … ekiz yüz hâneli âbâdân kenddir. Andan 7 sâ‘atde yine şehr-i Tebrîz-i dilâvize dâhil olup niçe gün dahi zevk [u] safâ edüp cümle …
EÇS II 305a–305b … dînlik edüp bir kerre kırk elli bin tülüngî asker cem‘ edüp Tebrîz-i dilâvîzin cânib-i erba‘asın nehb ü gâret ederken Tebrîz'den …
EÇS IV 188a 112. Kend-i Hacı Harâmî ve kend-i Şebterî ve şehr-i azîm Tebrîz-i dilâvîz-i kend-i Pervîz.
EÇS IV 250a … münhezim olduklarının intikâmın alup bî-hisâb mâl ile zîr-i Tebrîz-i dilâvîzde ordu-yı İslâm'a mansûr [u] muzaffer dâhil olup an …
EÇS VII 171b … r-ziyâretgâh-ı şehr-i Kazan: Vilâyet-i Âzerbâycân ki şehr-i Tebrîz-i dilâvîzdir, anın kurbunda bir kubbe içinde medfûn olan Mehe …
EÇS IV 249b–250a … cümle a‘yân-ı ümerâ-yı kibâr ve ulemâ-yı sülehâ-yı kübbâr-ı Tebrîz-i dilâvîz kavmi Serdâr İbrâhîm Paşa'ya hedâyâlarıyla gelüp mu …
EÇS IV 327a … asker ile Cem-cemâl yoluyla vilâyet-i Âzerbaycân'da şehr-i Tebrîz-i dilâvîze atf-ı inân etdikde şehr-i Rey ve şehr-i Kum ve şeh …
EÇS II 302a Der-sitâyiş-i külliyât-ı Tebrîz-i Dilâvîz: Evvelâ cümle hüsniyyâtından biri budur kim âb-ı câ …
EÇS IV 299a Bizler dahi hândan me’zûn olup vilâyet-i Tebrîz-i dilâvîze gitmeğe hâzır-bâş oldukda hân hakîri tek ü tenhâ k …