İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

ungurus

96
geçiş
35,6
milyonda
3.373.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
11
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi9639,2

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,45

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimEÇSToplam
ungurus9696
üngürüs11

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
krallarından176811,739,784,12201,5
altunu117511,049,013,31117,3
kızılelmayı72310,9110,062,6486,1
alaman88110,538,442,8278,5
ferdinand42910,038,922,0042,1
lagoş4399,928,491,9939,6
bânîsi185669,806,804,20135,1
kralı175599,736,744,08126,0
demekdir144559,706,763,71104,1
latin’de4749,597,571,9934,3
kralları4829,527,421,9933,4
macarca3389,528,121,7328,0
kralının3649,267,361,7224,8
yanoş41189,266,901,9830,5
kral146879,196,163,6992,5
kralına3859,096,951,7223,1
alman41549,036,511,9828,3
binâsıdır96238,685,672,9453,3
budin65868,175,172,3831,4
lisânı111.4327,884,753,1951,5
tahtı56667,754,722,1523,2
vilâyeti71.1787,494,382,5229,3
diyârı49946,913,821,8613,8
süleymân62.3716,323,152,1715,6
verüp41.7226,173,031,759,8
nâm52.6075,922,751,9010,6
ba‘dehu42.1635,862,701,698,2
ya‘nî32.2515,392,231,364,6
kal‘ai97.7335,242,032,2711,8
sene76.2405,181,981,978,8
derler44.1234,961,771,414,2
beş33.4564,791,611,162,7
binâ33.5234,761,581,152,6
cemî‘i33.6874,701,521,132,4
hâlâ33.7214,691,501,122,4
olan56.7714,581,381,373,4
hân45.4014,581,381,232,7
var47.6464,080,880,911,2
yüz612.2723,990,781,021,5
olup717.2813,720,510,790,8

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“ungurus” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (96) →
EÇS VI 100b–101a … mız ve Kızılelma-yı Orta Macar olan kal‘a-i Üstürgonumuz ve Ungurus tahtı olan Budinimizi bu dînimiz gayretiyle ve Îsâ kuvvetiy …
EÇS VII 89a–89b … tı aded çarhlı kol tüfengleri verüp 89b hüddâmlarıma onar Ungurus altunu ve birer donluk çuka ve kumâş verüp bir mülûkâne ziy …
EÇS VII 16a Lisân-ı Macarca (---) (---) demekdir. Bânîsi Ungurus krallarından Laslo Kraldır. Sene 1002 târîhinde Sultân Murâ …
EÇS VI 49b … nde ol şiddet-i şitâda diyâr-ı Alaman-ı bî-amân gazâsına ve Ungurus Kızılelmasına gitdiğimiz menâzil ve kılâ‘ ve şehirleri ayân …
EÇS VI 89b Ammâ Süleymân Hân bu mülke mâlik olunca Ungurus Kralı Ferdina[n]d Kral'ın derûnuna dâğ üzre bir dâğ olup âh …
EÇS VII 9b Lisân-ı Macar'da (---) (---) demekdir. Bânîsi Ungurus krallarından Ferdinandoş Kral binâsıdır.
EÇS VI 61a Lisân-ı Macarca (---) (---) demekdir. Bânîsi Ungurus krallarından Matyaş Kral-ı dâll binâsıdır.
EÇS VIII 351b … enlerin dudakları uçuklar. Ol zamândan berü Venedik küffârı Ungurus kralına du‘â ederler kim,
EÇS V 156a … ı yine mülk-i mevrûsumuzdur deyü Siska kal‘asın amâr etmeğe Ungurus kralı Makşimelyan yine papaslara ihsân edüp amâr edüp kemâk …
EÇS VI 73b … an toplar olduğu cihet ile Kızılelma Sarâyı ve Kızılelma-yı Ungurus deyüp Budin kal‘asına nâm kodular. Hâlâ bu sarâya Kızılelma …