İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

urbân

225
geçiş
83,4
milyonda
1.456.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
39
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi22591,9

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,69

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
uryân1726810,146,574,08122,5
kabâ’ili7959,496,792,6252,5
aşkıyâsı5279,348,122,2347,3
kabâyili5299,338,012,2346,5
tâ’ifesi82449,135,622,7746,9
türkmân61389,086,032,4138,6
zulmünden4309,017,641,9935,0
arab126098,884,883,3558,4
meşâyihlerinin368,739,551,7335,6
harâbdır4848,736,161,9726,5
türkman3308,597,231,7224,4
yatağı3308,597,231,7224,4
arabı3388,556,891,7222,9
koyunların3448,516,681,7222,0
şeyhleri3568,456,331,7120,6
çölde3588,446,281,7120,3
katâr3678,406,071,7119,5
develer31048,225,431,6916,8
fukarâyı31608,004,811,6714,3
yolları32207,794,351,6512,4
hâneleri43917,733,941,8714,4
atlı43987,723,911,8714,3
mahalden32477,704,191,6411,8
huccâcı32497,704,171,6411,7
deve45487,413,451,8211,9
nehb33617,393,641,599,6
harâb69657,373,222,1916,1
meks61.0707,253,072,1615,0
yerdir35626,963,001,527,2
mâbeyninde35776,942,961,517,1
şâm36156,872,871,506,8
imiş61.6476,712,452,0010,6
getirüp37706,632,551,445,6
kavmi61.7916,612,331,969,8
ederler144.5656,582,202,9320,9
şeyh41.1806,542,351,616,6
görüp38466,522,411,415,2
ba‘zı51.5776,512,251,777,7
sâkin39086,442,311,384,8
askeri62.0496,432,131,898,5

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“urbân” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (225) →
EÇS IV 404b … -i etrâfında niçe bin kara çadırlı Kürd ve gûye-i Türkman u Urbân ve Acem-i uryân gelüp meks edüp her bir milel kırk gün meks …
EÇS IX Y269a Ammâ sene 1035 târîhinde Urbân bir hıyel-i şeytanat ile bir dârûlu helvâ peydâ edüp birkaç …
EÇS IV 398a … bâğçeli ve Câmi‘-i Berkuk Şâh'lı ma‘mûr kasabacıkdır. Ammâ Urbân eşirrâsından mahsûllerin halâs idemezler. Ve,
EÇS IX Y325b … cdan sonra her hânda birer ikişer bâğbân ve gayri fukarâ-yı Urbân sâkin olurlar. Ve ba‘zı P 135b zamân bir kaç şürefâ bir y …
EÇS IX Y279a … hicret etdi. Hâlâ cemî‘i Tevârîh-i Âl-i Osmân ve Tevârîh-i Urbân Hicret-i Nebeviyye'den tahrîr ederler. Ammâ Yûnâniyân İsken …
EÇS III 21a–21b … nîsi İskender-i Kübrâ olduğundan İskenderûn derler. Ba‘dehû Urbân kavmi harâb edüp ba‘dehû İbn Ebî Dâvûd Alayâdî binâ etdi. Y …
EÇS X Y390b Nâm mahal bir vâsi‘ çemenzâr sahrâdır. Cümle Urbân yılda bir kerre bunda cem‘ olup yedi gün yedi gece bey‘ [ü] …
EÇS I 211a … oğlu Mekke'den Bursa'ya gelirken beyne'l-Haremeyn aşkıyâ-yı Urbân Efelioğlu Yorukça Halîl Hacivad'ı şehîd edüp Bedr-i Huneyn' …
EÇS III 59b … Hişâm ibn Abdülmelik azîm kubbe ile kabr-i pür-envârı var. Urbân ziyâretgâhıdır. (---) (---) (---) (---) (---) (---) (---)
EÇS X Y62b … kâyâ kâtibi efendi ve kâtib-i yeniçeriyân ve kâtib-i azebân Urbân Urbân. Bunlar dîvândan sonra kapularında otururlar.