İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

vâsi

793
geçiş
293,9
milyonda
346.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
34
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi793323,9

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,86

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimEÇSToplam
vâsi793793
vâsî11

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
düz7326811,146,868,47571,6
fezâda508810,867,927,04485,5
çemenzâr4941710,375,646,86293,4
sahrâda3623210,176,045,91236,7
bâğçeli4665610,024,906,55226,9
bâğlı363759,985,355,85200,4
öz356009,694,635,68159,7
dere273399,615,085,04140,0
hayli275369,384,424,95115,4
evlerdir233469,374,824,63110,9
örtülü311.0759,093,625,1199,4
fevkânî204169,084,354,2583,6
sahrâ151479,035,443,7885,4
yerde371.6048,983,295,46103,4
arîz13518,986,763,5799,7
şekli258638,953,624,5980,3
kenârında301.3478,843,244,9081,9
tahtânî163858,804,143,7762,4
havlılı11348,777,103,2990,5
bâğ271.2958,733,154,6170,5
mahsûldâr121678,684,933,3559,7
sahrâlar11898,675,723,2567,0
içre765.3248,672,607,28148,6
tahta186758,653,503,8755,0
meydân111428,595,043,2256,4
amîk111598,564,883,2053,9
sahrâyı166468,513,403,6246,7
vâki211.1218,492,994,0150,8
azîmdir178148,443,153,6644,4
haremi145378,433,473,4042,2
dereli9768,415,652,9454,0
kârgîr201.1448,402,893,8745,9
mertebe156748,393,243,4640,9
haremli8238,337,212,8167,2
meydândır8358,316,602,8059,4
kumsal91698,264,502,8739,4
zemînde91918,234,322,8537,3
dâmeninde92168,194,152,8335,1
limanı114468,183,393,0032,0
ortasında103398,183,652,9132,4

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“vâsi” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (793) →
EÇS X Y333b … lûl medfûndur. Bu câmi‘i iki sâhibü'l-hayrât binâ etmek ile vâsi‘ olmuşdur. İbtidâsı küçük câmi‘ imiş. Târîhi harem kapusu ü …
EÇS X Y115a Tekyeleri tahtanîdir. Müsâfirîn kasrının altında bir hayli vâsi‘ tekyedir. Tarîk-ı Halvetî'de yigirmi mikdârı fukarâsı vard …
EÇS VI 154b–155a … afına nâzır olup Sinorina nâm çayır ve çemenzâr yere açılır vâsi‘ ve metîn ve kavî ve âlât-ı silâh ile âmâde ve dîdebânları …
EÇS X Y445b Andan yine Nîl kenârınca cânib-i şimâle vâsi‘ sahrâlar içre şedd-i rahl ederek sekiz sâ‘atde,
EÇS V 45b Evsâf-ı varoş-ı İlvov. Bu şehr-i mu‘azzam bir vâsi‘ sahrâda vâki‘ olup dâ’iren-mâdâr etr[â]fı handaklı yalın k …
EÇS V 154b … an Gâzî Hüsrev Paşa'dır. Bu kal‘a nehr-i Sava kenârında bir vâsi‘ hıyâbânlı zemînde çâr-kûşe bir palanka binâdır. Dizdârı ve …
EÇS IV 224b … n mahallesi ve Hân bâğı mahallesi, hân-ı âlîşâna mahsûs bir vâsi‘ sütûh üzre temâşâgâh bâğ-ı İrem bir semtdir ve bu tahrîr o …
EÇS V 106b Ve bu deyrin bir vâsi‘ haremi etrâfında yüz adedden mütecâviz tahtânî ve fevkânî …
EÇS X Y392b–Y393a Nehr-i Y 393a Nîl içinde bir vâsi‘ cezîrede ibtidâ bânîsi Ebrehe'dir. Niçe mülûkden mülûke in …
EÇS VIII 265b … Paşa'nın oğlu Bâkî Beğ'in serbest ze‘âmeti köyüdür kim bir vâsi‘ öz içinde bâğlı ve bâğçeli ve yü[z] elli evli serâpâ kirem …