İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

varır

103
geçiş
38,2
milyonda
3.165.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
16
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi10342,1

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,81

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
ucu68510,037,852,4453,8
mertebesine3219,638,871,7331,4
günde118118,625,473,2462,2
tarafı111.3147,994,783,2051,9
şehrine32907,975,081,6815,4
bahri58047,504,352,1320,7
tâ152.6737,474,203,6659,3
şimâle48937,043,871,8614,1
gelir36716,993,871,6110,5
kûhı31.0036,473,291,568,3
mahalle31.1386,313,111,537,6
cânibi105.6465,832,542,6218,7
murâd31.7045,772,531,435,6
andan118.9485,322,012,4914,2
âdem43.7175,101,821,434,4
ubûr32.7765,091,821,243,3
nehri54.9855,011,721,565,0
gün33.3004,851,571,152,6
deyü56.0074,741,451,423,7
kal‘ai67.7334,651,351,493,9
on45.4774,551,261,162,3
üç47.1634,170,870,911,2
dahi713.1864,110,801,121,8
yine37.3723,720,410,430,2
ammâ615.2293,680,370,550,4
vardır38.5683,500,200,220,1
iki39.4173,370,060,070,0
üzre311.8893,04-0,28-0,360,1
ve35147.9192,95-0,37-1,722,6
edüp523.9572,77-0,55-1,040,8

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“varır” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (103) →
EÇS IV 356a … ahsa ve Yemen ve Mekke ve Ummân ve Kuc-i Mekrân hudûdlarına varır bir bahr-i azîm idi. İçinde niçe bin aded kelek gemiler ve …
EÇS IV 286b … îsinde bir yol vardır. Ol râh-ı câdde ile Van'a beş sâ‘atde varır tarîk-ı seheldir. Murâd Hân Van'a ol râhdan revâne olmuşdur …
EÇS III 109a … rova dağlarından cem‘ olup bu mahalden ubûr edüp Köprülü'ye varır. Anda ağaç cisir altından ubûr edüp geçit vermez bir nehr-i …
EÇS IX Y270a … kayalar mâbeyninde kapu var imiş, zîrâ Mısır'dan tâ Hicâz'a varır. Bu dağlar sedd olmuşdur, gayri yerden usret ile güzer olun …
EÇS VI 88b … ı sularına girüp kırklansa ol kızın bahtı açılup bir kocaya varır ve menhûselerin nuhûsetleri def‘ olur" deyü ol mülâhazayla …
EÇS X Y181a … fengci ve mataracıları ile paşa Kalavân câmi‘ine ol mahalde varır kim güneş kulle-i felekden baş gösterüp cemî‘i mü’ezzinân t …
EÇS IX Y369b … attum-ı deryâ çekerek karşu Habeş'e ve beri tarafda Yemen'e varır gelir bir tarz-ı acîb ü garîb gemilerdir.
EÇS V 66b–67a … ar kim bir ucu üç konak Tulça'ya ve bir ucu İsmâ‘îl şehrine varır büyük bir cezîre-i mahsûldârdır kim anda her sene kırk elli …
EÇS V 66b {Kili yanında Yılanlı Ada ki bir ucu Tulça'ya varır. Anın vasfı}
EÇS I 13b … radan kat‘-ı menâzil ve tayy-ı merâhil edüp Kudüs-i Şerîf'e varır. Beri tarafda Kostantîn üç bin pâre gemiyle Kudüs'e bu kada …