İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

varan*

11 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
90
geçiş
33,4
milyonda
11
biçim
2
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Dede Korkut Kitabı7215,8
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi8333,9

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

DK D 0,15
EÇS D 0,83

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: varan) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
ere62510,749,812,4571,3
ziyâretine4449,938,411,9939,1
menem3139,909,761,7335,3
elçiyi3229,789,001,7331,9
ḳız61789,526,982,4346,4
kovup3499,477,841,7226,8
ozan3499,477,841,7226,8
ileri43008,395,641,9623,5
önüne32068,385,771,7018,2
didi35637,234,321,6512,3
katl48257,164,181,8915,7
gönderüp36397,084,141,6311,6
cân31.1546,303,281,558,3
sonra31.6185,852,801,486,5
ederek32.0895,502,431,415,2
deyü66.0075,011,901,807,1
her55.9674,761,651,524,6
ederler34.5654,401,301,031,8
yine47.3724,131,021,021,6
paşa59.4784,100,981,111,9
ile1123.7693,920,791,402,8
edüp1123.9573,910,781,392,8
u517.4343,220,100,160,0
ammâ415.2293,10-0,02-0,030,0
dahi313.1862,89-0,23-0,300,1
olup317.2812,50-0,62-0,930,6
ve19147.9192,07-1,05-4,7013,8

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (90) →
DK VI 8 babası aydur hey oġul ḳız dileyü varan böyle varmaz ḳan ṭuralı aydur ya niçe varur baba didi ḳaŋlı …
EÇS V 30a–30b … ya bir baş yürüyüş edüp feth eylediklerinde ismine "Kal‘a-i Varana"dan galat kal‘a-i Varna derler, ammâ bânîsi İsâ Nebî asrınd …
EÇS V 30a–30b Buyurdular kim "şu kal‘aya varana tîmâr u ze‘âmetler ihsân ederim" dedikde cümle guzât-ı müsl …
EÇS IV 196a … olduğu beytü'l-hazeni içre olan gûnâ-gûn râyiha-i tayyibe, varan züvvârların bînîlerin mu‘attar eder. Husûsan bu maskat-ı re …
EÇS III 93a–93b … yiğit ile döğüşüp iki seyishâne mâlın aldınız ve ardınızca varan silâhdaşlarınıza kılıç kaldırup Çömez Hüseyin'i pârelediniz …
EÇS VI 119b Hemân asker-i İslâm'dan ileri varan yüğrük atlılardan on beş bin mikdârı küheylân atlı bir kerr …
EÇS IV 293a … r Haleb'e vardıkda İpşir eydür, ‘Devlet kanare yeridir. Her varan vezîri İslâmbol'da katl ederler’ deyü yüz bin özr ü bahâne …
EÇS VI 108b … l dahi zîr-i hisâra varup bir kemendli nerdübân-ı tavîl ile varan elçiyi derûn-ı hisâra alup bir dâne tabya küncinde nâmeyi o …
EÇS IX Y330b–Y331a … hânesinin bir köşesinde defn edeler. Zîrâ bu râh-ı Kâ‘be'ye varan ehl-i ırz kimseler bilir bu nisvân tâ’ifesinin çekdiği âlâm …
EÇS VI 175b … avfinden "Sem‘an ve tâ‘aten" deyüp illâ Venedik-i Bundukanî varan elçiye niçe zebân-dırâzlıklar edüp elçimizi redd etdiği mes …