İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

varise

23
geçiş
8,5
milyonda
11.993.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
2
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Dede Korkut Kitabı20616,5
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi31,2

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

DK D 0,59
EÇS D 0,29

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: varise) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
ṣavaşmadın6712,6813,622,45109,6
senüŋde5612,4613,582,2490,7
digil64011,6111,102,4581,5
ḫaber36110,199,491,7333,7
yigit51389,999,052,2353,1
ağ42059,178,161,9937,4
oğul32708,397,351,7224,7
ḳara44927,996,901,9830,4
didi35637,396,291,7120,3
gider36017,306,191,7119,9
içinde64.2735,524,362,3325,1
ve3147.919-0,59-1,75-4,097,2

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (23) →
DK I 85 gider-ise benüm gider senüŋ-de içinde odaŋ var-ise yigit digil maŋa ṣavaşmadın urışmadın alı vireyim döngil gi …
EÇS V 134a … Bu yayla eyle bir fezâdır kim Rûm ve Arab [u] Acem'de misli varise Erzurûm'da Bingöl ve Kayseriyye'de (---) ve Van'da cebel-i …
DK IX 48 … ŋ didi aġ ṣaḳallu babaŋ var-ise aġlatmaġıl aġ pürçeklü anaŋ var-ise buzlatmaġıl yaluŋuz yigit alp olmaz yavşan dibi berk olmaz …
DK VI 85 ḳarışur toz var-ise ve ne yirde ḳarġa ḳuzġun oynar-ise anda isteyelüm didi atın …
EÇS X Y113b Zemînde P 199a misli yok varise bu kasr-ı sa‘âdet-câ
DK II 88 … z dölin almaḳdan ṣafaŋ var-ise şökli melik ḳara gözlü ḳızuŋ var-ise getür ḳazana vir mere kāfir senüŋ ḳızuŋdan oġlı ṭoġsun siz …
DK VI 44 'aḳıl-ıla bulmışlardur bunuŋ öŋinden ṣıçrayayım ne hünerüm var-ise ardından göstereyim didi adı görklü muḥammede ṣalavat getür …
DK I 83 … bidevi atlar gider-ise menüm gider senüŋ-de içinde binidüŋ var-ise yigit digil maŋa ṣavaşmadın urışmadın ah vireyim döngil gir …
DK I 67 ol gevdeŋde canuŋ var-ise oġul ḫaber maŋa ḳara başum ḳurban olsun oġul saŋa aġız dild …
EÇS IX Y386a–Y386b … niçe yüz husrevânî küpler ve taş tekneler ve havz-ı azîmler varise cümle Mısır a‘yânı develeri râviyeleri ile birer nevbet su …