İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

varoş

284
geçiş
105,2
milyonda
1.137.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
36
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi284116,0

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,67

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
aşağı471.6359,655,096,65242,8
taşra491.7429,635,066,79251,1
kapusundan133499,395,473,5273,7
hisâr92309,165,542,9451,9
büyük168248,894,533,8370,2
sitâyişi105108,694,543,0344,0
kapusudur51148,695,702,1929,9
evleri83758,644,662,7236,5
kal‘asının73878,424,432,5229,7
kapuları63168,364,502,3426,0
koru3268,317,101,7223,9
kal‘anın171.4898,303,763,8257,4
dîvârıdır3348,276,711,7222,2
varoşı63718,234,262,3224,2
dîvârına3688,135,711,7018,0
hisâb41938,104,621,9218,0
içindedir3768,095,551,7017,3
dervasfı53188,094,222,1219,9
etrâfında65047,963,822,2820,7
tarafında121.2977,963,463,1535,9
taşrada31137,954,981,6815,0
taşrasında31137,954,981,6815,0
yukaru65127,953,802,2720,5
ihâta42627,914,181,8915,7
yalın31357,874,721,6713,9
sol54257,853,802,0817,1
kapusu172.1477,843,233,6846,0
kal‘adan77427,803,492,4121,2
arasında31637,784,451,6512,8
mahallesi54857,743,612,0515,9
imâreti54947,723,592,0515,8
iç121.5907,713,163,0831,4
kal‘a304.5577,672,974,7871,5
içinden55307,653,492,0415,1
kıblesi32127,634,071,6311,3
hâneleri43917,603,601,8412,7
handakı55647,593,402,0214,5
mâbeyninde55777,573,362,0214,3
kat91.3757,472,962,6121,3
tarafına68407,453,082,1615,1

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“varoş” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (284) →
EÇS VII 90a … ve gayri gûnâ-gûn hedâyâlar ve hınto arabalar verirler. Bu varoş cümle on iki bin sekiz yüz aded serâpâ şindire tahta örtülü …
EÇS VII 95b–96a … natlı kapudur. Ve biri dahi mağrib tarafında Tuna kenârınca varoş kapusudur kim kal‘anın cânib-i cenûbun nehr-i Tuna döğer, a …
EÇS VIII 354a Der-aded-i esmâ-i mahallât-ı Ergiri: Cümle sekiz aded varoş mahallâtlarıdır. Evvelâ Palor mahallesi ve Vutoş mahallesi …
EÇS VI 30b Evsâf-ı kal‘a-i şebeş varoş
EÇS VIII 341b Varoş cümle üç yüz aded kiremitli bâğlı ve bostânlı vâsi‘ evlerdi …
EÇS IV 360b … ar içün Salıncak ve Dollâb meydânı bu kapu tarafındadır. Ve Varoş Cisri kapusu, cânib-i (---) ve Kurna kapusu, taraf-ı (---) …
EÇS IX Y53a … yüz elli akçe kazâdır. Ve nâhiyesi kırk pâre kurâdır. Ve bu varoş cümle yüz elli toprak örtülü bâğlı ve bâğçeli evlerdir. Sak …
EÇS VI 12b … üffâr askeri önümüze düşüp zîr-i kal‘aya vardığımızda aşağı varoş kapusun açup iki cânibi temâşâ edüp büyük hisâr dibine vard …
EÇS III 83a Evsâf-ı taşra-kal‘a: Bu iç kal‘aya varoş rıbât olmuşdur. Bu dahi zamân-ı kadîmde kal‘a-i metîn imiş. …
EÇS VIII 277a … varoş görünmez, zîrâ iç kal‘anın püşte-i âlîsi altına aşağı varoş girmişdir. Anıniçün yukaru kal‘adan bu varoş hisâr görünmez …