İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

velîdi

10
geçiş
3,7
milyonda
22.936.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
1
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi104,1

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,67

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimEÇSToplam
velîdi1010
velîd’i66

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
anîd32511,4611,981,7344,3
nâm52.6075,976,022,2032,2
olan36.7713,863,901,6210,7

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“velîdi” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (10) →
EÇS VII 113a … küffâr havfinden Süd nehrine arka verüp cümle cünûd-ı anîd velîd-i pelîdiyle ol sahrâya konup üç kat handaklı bir tabur-ı azîm …
EÇS VII 138b … ‘nî Ciniviz banı Hazret-i Dâvûd'a îmân getirüp illâ üç aded velîd-i pelîdleri Dâvûd dînine îmân getirmeyüp babalarından rû-gerd …
EÇS III 63b … al yatup kör Harkil kayser oğlu (---) nâm bir nâm-ı bed-nâm velîd-i pelîd-i anîd ta‘annüd edüp cemî‘i dâr-ı diyârlardan âdem sü …
EÇS V 161a … end-i bî-misâldir. Bu karyeden ileri bir âdemimizle Beğ nâm velîd-i pelîde iki Kaya Sultân yağlığı ve bir kûse destâr-ı Muhamme …
EÇS X Y313b–Y314a … p Mısır'a mâlik oldular kim Hâm evlâdlarındandır, melikleri velîd-i pelîddir, Kabâbıta mülkin harâb edüp İskenderiyye'yi amâr e …
EÇS X Y8a Amlâk bin [[(---) (---)]] evlâdlarındandır. Melikleri Aydos Velîd-i anîd idi. Dest-i Kabâbıta'da Mısır'ın ma‘mûr [u] âbâdân old …
EÇS VIII 237b … oroz nâm bir bıtrîk binâ edüp veled-i nâpâki olan Koloz nâm velîd-i pelîd hâkimi olup anın ismiyle müsemmâ olup Biga Koloz deyü …
EÇS VIII 308a … îr olup bi'z-zât serdâr-ı dâlleri olan Pirinc-pirimoğlu nâm velîd-i pelîd-i anîdi esîr-i bend-i silsile olup der-i devletde Yed …
EÇS VII 49b–50a … ndimize Raba 50a cenginde mürd olan Zirinoğlu nâm pelîdin velîd-i anîdi elçi paşamıza gelüp bu mahalde buluşup babası yerine …
EÇS X Y8a Velîd-i pelîde [[(---) (---)]] yüz yıl tahakküm edüp Mısır'ı Ayasof …