İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

yâd

127
geçiş
47,1
milyonda
2.600.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
15
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi12751,9

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,86

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
rûhı1324510,167,143,58103,7
şerîflerin71019,977,522,6359,6
hayr174439,936,674,08124,5
ervâhların499,9110,212,0050,7
şâd51009,507,052,2239,2
eylemişdir4689,397,291,9932,7
dilşâd3299,308,101,7328,0
ismiyle51399,276,582,2135,9
osmân’ı3449,177,501,7225,4
şehîdânı3838,876,581,7121,6
ismi84458,845,582,7746,4
fâtiha31558,455,681,7017,8
bâkî31668,395,581,7017,4
nâmıyla42738,365,281,9521,6
olunur151.3818,354,853,7472,3
et31928,275,371,6916,6
şerîfin33837,594,381,6512,5
bizi34817,344,051,6311,2
oldukda47897,163,751,8513,4
du‘â35737,133,801,6110,2
melik35877,113,761,6010,1
ederler194.5657,053,473,9657,1
etdik38756,623,191,547,9
osmân41.2856,543,051,769,9
âli62.5876,182,622,0511,8
ba‘dehu42.1635,842,301,596,4
olunup31.7535,712,181,354,4
cemî‘i63.6875,692,111,888,4
edüp3723.9575,652,044,6049,3
böyle31.8345,652,121,334,2
ile3323.7695,501,884,1938,6
süleymân32.3715,301,751,223,1
deyü76.0075,221,631,796,4
tahrîr33.0264,961,401,072,1
hân55.4014,891,301,333,1
zîrâ33.5894,731,150,951,5
kal‘a34.5574,390,810,740,8
andan58.9484,170,570,730,7
her35.9674,010,420,430,2
olur36.0124,000,410,430,2

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“yâd” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (127) →
EÇS IV 289a … mi‘lerinde hutbe içre ibtidâ Âl-i Osmân, andan şâh-ı İrân'ı yâd ederler, ammâ Âl-i Osmân'a ziyâde muhabbet ederler. "Ah Osm …
EÇS V 18a … n beri bir yerde esüp nân u nemek hakkı olduğundan hayr ile yâd etmeğiçün bu yüzden tahrîr olundu. Rahmetullâhi aleyh.
EÇS IV 230b … e Âl-i Osmân'ı ve Melek Paşa'yı ve Hân'ı cümle evlâdlarıyla yâd edüp ba‘de'd-du‘â el yüze sürüp "Destûr ey vezîr-i rûşen-za …
EÇS IX Y208a Anı bir Fâtiha ile rûh-ı şerîfin yâd edüp yine kıbleye bâğ u bâğçeler içre tâ Akabe hânından 6 s …
EÇS V 125a–125b mısra‘ın yâd etdiler ve benim birâderim, lutf eyle, kolunda olan guzât-ı …
EÇS VIII 304b … hâzırûn-ı cemâ‘at-i gâziyân-ı mücâhidânları du‘â-i hayr ile yâd edüp cemî‘i yetmiş seksen bin aded huzzâr sığâr u kibâr guz …
EÇS X Y415a–Y415b … mâl edüp bir zirâ‘ Y 415b bez nikâhın verüp koyun talağın yâd edersin, mahbûbeleri andan ma‘lûmdur.
EÇS III 169a … kümü veyâhûd bir Fâtiha-i ümmü'l-kitâb ile rûh-ı şerîflerin yâd edüp her bir kibâr-ı kümmelîne bir âyet-i şerîfeyle âşinâlı …
EÇS IV 323b … nsa bu şehir halkının zarâfeti ve letâfeti ve hoş-hûlukları yâd olunur. Cümle nüktedân ve nükte-şinâsân ve Fârisîhân şu‘arâ …
EÇS IV 191b … t edüp rûh-ı pür-fütûhiyçün bir Fâtiha-i seb‘u'l-mesânî ile yâd edüp yine ma‘mûr [u] âbâdân kurâlar içre cânib-i şarka 5 sâ …