İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

yayan*

10 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
80
geçiş
29,6
milyonda
10
biçim
2
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Dede Korkut Kitabı392,5
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi7731,5

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

DK D 0,49
EÇS D 0,52

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: yayan) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
tüfenglisi3810,1310,631,7339,5
atlı1639810,107,413,98133,5
konağa31010,0910,301,7337,9
konakdan3189,979,461,7333,9
küffâra41928,916,461,9828,0
birbirlerine33657,795,111,6815,5
bırağup34437,554,841,6714,4
bizim61.3557,104,222,3223,8
pürsilâh37486,894,081,6311,3
anlar41.3986,473,591,8312,6
çıkup41.4156,453,581,8312,5
at31.8915,642,741,476,3
hemân53.8655,382,451,838,8
ammâ915.2294,271,321,805,7
on35.4774,141,210,981,6
iki59.4174,111,161,242,5
dahi613.1863,890,941,172,1
var37.6463,670,730,690,6
vardır38.5683,510,560,560,4
olup617.2813,500,550,780,8
ile823.7693,460,500,840,9
aded39.0463,430,480,490,3
bin412.2673,410,460,550,4
üzre311.8893,040,090,100,0
ve37147.9193,030,080,320,1
cümle421.1972,62-0,33-0,510,2

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (80) →
EÇS VI 103b–104a Kâfirler bizi gördüler kim bunlar bir alay yayan âdemlerdir. "Her kaçan olsa bunlar bu sahrâda bizimdir" dey …
DK III 90 derin olsa baturur ḳalabalıḳ korḫudur at işler er öginür yayan erüŋ umurı olmaz otuz ṭoḳuz yigit-ilen beyrek ṭutsaḳ gitdi …
EÇS VIII 345a … larınızı görüp aklımız başımızdan bir kenârda kaldık. Ve ol yayan elindeki sopa ile birimizin başına nice urdu ise hurd-ı haş …
EÇS VI 112b–113a … ns tüfengli kefereleri çokdur. Boğdan'ın atlısı, Eflakân'ın yayan kefere tarabansı meşhûrdur ve Eflak vilâyeti vâsi‘ olmağile …
EÇS V 144a … me atlı ve piyâde kâfirler geçdi. Anların akîbince bir küme yayan ve bir küme elli mikdârı atlı kefereler geçüp anlar dahi ha …
EÇS VI 104b … inin cân havliyle firâr etdiklerin görünce hemân anlar dahi yayanlarımızı bırağup bir kerre yan verüp firâren an tevâlîyi'l-kesürât d …
EÇS VII 21a … n kimse kalmayup suya ururlar ve Sadrıa‘zam sekbânları dahi yayan suya urup şinâverlik edüp karşu selâmete çıkarlar.
EÇS VI 102a … nen atlıları bizim anların üzerlerine vardığımız görünce ve yayanlarıyla bu atlıların aralarına girince hemân bir kerre cümle atlı k …
EÇS VI 102b … zim yayanımız gerüde kalmışdı, küffâra anlar da girişüp iki yayan birbirlerine katılup karışup cenge âheng edüp sürüşerek biz …
EÇS VI 103b … a ve Macar atlısı henüz gelmiş dinç kâfirler solunda, cümle yayanları topların önlerine alup torompetelerin çalup ayak ayak gelme …