İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

zıllı

59
geçiş
21,9
milyonda
5.243.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
2
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi5924,1

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,76

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimEÇSToplam
zıllı5959
zılli55
zilli11

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
himâyesinde194412,5611,274,36269,4
himâyelerinde71011,7011,972,65109,0
sâyei62711,1610,312,4575,3
himâyelerinden4411,0212,482,0069,2
müntehâların52710,9010,052,2360,7
himâyesinden3410,6112,071,7347,4
memdûd3810,5211,071,7341,3
güneş59410,068,252,2347,5
dırahtın33510,038,941,7331,5
hayâli33610,028,901,7331,3
soffalar3709,577,941,7227,2
zemîne62279,437,242,4348,5
dırahtı94109,306,972,9869,5
âfitâbı31009,277,421,7225,0
koyun45017,875,511,9622,8
çemenzâr34177,695,361,6916,5
aslâ51.7476,504,032,1018,6
her105.9675,763,262,8327,5
gûnâgûn31.8115,723,241,558,1
hudâ32.5825,222,731,476,3
cemî‘i33.6874,712,221,364,5
olup817.2813,921,401,765,7
üzre411.8893,460,940,961,4
bin412.2673,410,900,931,3
ü311.2953,110,600,590,5
edüp623.9573,030,520,740,7
dahi313.1862,890,380,400,2
u317.4342,49-0,02-0,030,0
cümle321.1972,21-0,31-0,410,1
ve7147.9190,63-1,89-7,1320,2

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“zıllı” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (59) →
EÇS V 69a … iz Melek Ahmed Paşa zevk u safâlar edüp bizler dahi anların zıll-ı himâyesinde taraf taraf cemî‘i ahibbâ ve dostân ve âşıkân-ı …
EÇS VI 169b … tehâların her biri evc-i âsumâna kad-keşân olup her birinin zıll-ı himâyesinde biner aded koyun otlasa mümkündür.
EÇS II 341a … ir ile Kara Yûsuf Yıldırım Hân'a firâr edüp Yıldırım Hân'ın zıll-ı himâyesinde ikisi dahi sâyelendiler. Âhir Timur, bu Kara Yû …
EÇS III 50a … olmayup Şeyh Bekkâr Şâm'a doğru teveccüh edüp ân-ı vâhidde zıll-ı zâ’il gibi gâ’ib oldu.
EÇS I 211b … -i mahabbetde gönül zâr ile oynar / Benzetmeğiçün âlemi bir zıll-ı hayâle / Sâyende güneş gölgede dîvâr ile oynar / Eğlenmeğe …
EÇS IX Y79b Anın zıll-ı hümâyûnunda kim arş-ı mu‘allâdır.
EÇS VIII 370a … â semâya ser çekmiş dıraht-ı müntehâlar var kim her birinin zıll-ı himâyesindeki çemenzâr yerlerde cümla ahibbâ ve yârân-ı bâ- …
EÇS VII 124a Ve gûnâ-gûn dıraht-ı müntehâların zıll-ı himâyesinde gûnâ-gûn çemenzâr u lâlezâr nişîmen soffalarda …
EÇS IV 227a–227b … r üzre yol yol hıyâbân-rez etmişlerdir kim benî Âdem sâye-i zıll-ı himâyesinde seyerân u deverân etdikçe safâ-yı hâtır bulur. …
EÇS VII 153a … yılmış yüz yetmiş nihâl-i azîmlerdir kim bu dırahtın sâye-i zıll-ı himâyesinde bârgâh-ı Âl-i Osmân kurulsa gölgesinde kalır. T …