İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

zamâne

36
geçiş
13,3
milyonda
8.105.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
6
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi3614,7

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,85

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
cihâne51611,6211,522,2471,7
zâlı63011,5410,872,4579,8
mahbûbei85311,5210,472,83101,6
fertûtei52211,4611,062,2468,0
zâhidi3511,2312,461,7348,2
yegânei34010,349,461,7333,6
pençei32138,627,041,7223,4
u417.4342,911,101,071,9
ammâ315.2292,690,880,790,9
ve21147.9192,220,411,141,7

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“zamâne” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (36) →
EÇS I 16a … eyâz mermer üzre bir maksûrecik üzre bir perî-çehre hûbân-ı zamâne ve pençe-i âfitâb-ı cihâne timsâlin yine beyâz mermerden in …
EÇS VII 134b … ar ile üsârâ tahtaları üzre oturdup kaçan bu câriye-i zâl-ı zamâne fertûte arz-ı cemâl etdikde elbette müşterînin biri bu müşt …
EÇS X Y131a … ancak bir cisir üzre bir kasr-ı âlî gibi bir şâhâne hâne-i zamâne vardır.
EÇS X Y197b … Âl-i Osmân hayrâtı değildir, Âl-i Ekrâddan yine selâtîne-i zamâne şecerüddür nâm bir hâtûnun evkâfıdır. Cemî‘i mülûka nasîb o …
EÇS IV 301b … nâs vü nükte-şinâs ve sâhib-vakâr u âlî-tebâr ve muhteşem-i zamâne vü kührâb-ı zemâne ve müdebbir ü akl-ı Aristo-re’y bir dûrb …
EÇS IV 238b … p bir senede toprakdan mebnî bir şehr-i kavî ederler kim ol zamâne dek Mısır diyârında kireçden dîvâr ve türâbdan sütûh imâr g …
EÇS II 239a Andan zâhid-i zamân(e), âbîd-i yegân(e) Mevlânâ Muhammed Şâh ibn Molla Yegân: Murâ …
EÇS X Y356b … r üzre münakkaş u müzehheb tavandır kim kalem mûyın çekmede zamâne nakkâşları âcizdir. Bu câmi‘ fevkânî olmağile altında altı …
EÇS IX Y305b … etâ‘ların getirüp bey‘ [u] şirâ ederler. Ve gâyet mahbûbe-i zamâne nisvânları vardır. Misli meğer şâm Havrânı'nda ola. Ve bu ş …
EÇS III 156a Anda kuyumcubaşılık hizmetinde idi. Müsinn-i Zâl-ı zamâne olmağıla cemî‘i vüzerâ ü vükelâ ü ulemâ ü sulehâ ve meşâyih …