İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

zu‘amâ

olası alıntı: Arapça–Farsça Tüm bağlamlar →
45
geçiş
16,7
milyonda
6.741.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
11
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi4518,4

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,77

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimEÇSToplam
zu‘amâ4545
zü‘amâ3131

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
zâ‘im42210,9310,412,0050,6
erbâbı5995110,928,867,66620,9
tîmârın31210,7510,871,7340,1
cebelüleriyle3549,968,701,7330,4
tîmâr123659,917,943,45109,1
tîmârı4949,888,321,9938,4
askeriyle55328,156,142,2032,8
cümle1821.1974,802,673,5836,9
bin712.2674,222,102,039,7
ve78147.9194,111,986,60108,5
olan36.7713,851,731,213,0
aded49.0463,851,731,404,0
dahi313.1862,890,770,720,7
ammâ315.2292,690,560,560,4
ile323.7692,05-0,08-0,100,0

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“zu‘amâ” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (45) →
EÇS VI 135b Ve 330.000 akçe hâs ta‘yîn olunup 40 aded erbâb-ı zu‘amâ, 655 aded erbâb-ı tîmâr ve alaybeği ve çeribaşı tahrîr olun …
EÇS IV 401a–401b … şısı vardır. Hîn-ı gazâda paşasının askeriyle cümle erbâb-ı zu‘amâ askerinin dokuz bin cebelü asker-i pür-silâhı olur. Hâss-ı …
EÇS IV 367a … yleridir. Anınçün bu livâda çeribaşı ve alâybeği ve erbâb-ı zu‘amâ yokdur. Ammâ a‘yân u eşrâf çokdur. Ve bir hâkim dahi yüz el …
EÇS VII 81b … aşı ve yüzbaşıları vardır. Beğinin bin nefer âdemiyle cümle zu‘amâ ve erbâb-ı tîmârın cebelüleriyle hîn-i ma‘rekede cümle altı …
EÇS V 159a … çe ve sancağında ze‘âmeti 15 ve erbâb-ı tîmârı 100, erbâb-ı zu‘amâ ve erbâb-ı tîmârın cümle cebelüleri ve beğinin askeriyle cü …
EÇS VIII 290b … tamonu ve Teke ve Hamîd, bu sancaklarda olan cemî‘i erbâb-ı zu‘amâ ve erbâb-ı tîmâr ile meterise girüp cümle yigirmi bin asker …
EÇS IX Y159b–Y160a Ve ümerâ ve zu‘amâ ve erbâb-ı tîmârın kânûnları üzre cebelüleri Y 160a ile c …
EÇS VI 78b Ve dahi Budin eyâletinde olan erbâb-ı zu‘amâ cümle 278 ve erbâb-ı tîmârı 2.391 ve alaybeği ve çeribaşı v …
EÇS III 138a–138b … kol ve sol kol beğleri ta‘bîr ederler cümle Rûmeli eyaleti zu‘amâ ve erbâb-ı timarına ve cemî‘i alaybeğlerine hükm-i hükûmet …
EÇS VII 168a … izim re‘âyâmız gibi harâc verirler, ammâ içlerinde zâ‘im ve zu‘amâ ve ümerâ ve pâdişâhzâdeleri var. Anlar harâc vermeyüp (...) …