İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

‘özr

3 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
13
geçiş
4,8
milyonda
3
biçim
2
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası4105,0
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi93,7

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KuT D 0,45
EÇS D 0,46

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: özr) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
bahâne44511,1411,172,0054,5
ü611.2954,123,782,2720,7
deyü36.0074,033,701,609,9

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (13) →
EÇS V 51b … bdir. Ma‘zûr olsun. Ba‘de'l-yevm yine hidmetde olalım" deyü özr âmîz ricâlar edüp, Paşa dahi mahmûdî divne doru atına süvâr …
EÇS VI 75a … l olmaz", kimisi "Cebehânem azdır" deyü her biri birer gûne özr [ü] bahâne ile kal‘a-i Budin'i döğmeden ferâğat edüp kimi P …
KuT T. 38/93a3 7 ey anlar kim tandılar ʿözr aymaŋlar bu kün anıŋ üçün ceza bėrlür siz anı kim ḳılur siz …
EÇS IV 268a … cümle hasımlarınız Yezîdî ve Haltî ve Çekvânî Kürdleridir. Özr ü bahâne bir tarafdır kim bugün ceng-i sultânî ve neberd-i …
KuT T. 29/46b1–3 66 ᶜÖzr aymaŋ çın-oḳ tandıŋız imanıŋızda kiḍin eger keçürsem bir ög …
EÇS II 371a … rkeş bahâların alup bu kerre sefere gitmemek içün niçe gûne özr [ü] bahâneler etdiler. İbtidâ özrleri bu oldu kim "Bizim İb …
EÇS IV 268a … bir gün eder nakd-i hayâtını telef / Etme teğâfül aç gözün özr ü bahâne bir taraf.
KuT T. 29/63b1 90 keldi ʿözr ḳılġuçılar ʿArablardın destur bėrilse olarḳa olturdı anlar …
EÇS VIII 333a … Frengistân'dan firkateler ve kalyonlar ile mübtelâ ve ehl-i özr kefereler gelüp ol sudan içüp on beş yigirmi kerre tahtânî …
KuT T. 31/2b1–3 … anda kiḍin işleşmegil meniŋ birle çın-oḳ tegdiŋ [ü]sküm bir ʿözr