İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

diyan

9
geçiş
3,3
milyonda
23.645.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
2
eserde
5
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)8785,5
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi10,4

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

ShoR D 0,55
EÇS D 0,00

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: diyan) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
öŋ31159,639,931,7335,5

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“diyan” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (9) →
ShoR 3.1.2.R/1 … lġ tamġa başın iki yégirminç burḫan[larıġ ötün] -mek samadi diyan atlġ tamġa-qategi iki yégirmi tamġ[aların] tükel qılıp darn …
ShoR 7.2 /363 toyın-lar ögretinip d(i)yan saḳınç-ta ::
ShoR 1.3/43 diyan erksinmek-intin tuġmış öŋ tépġ témiş erser : diyan bögülemeki tıd[ıġ] -sız üçün atı bolmış ol
ShoR Rosia 1.1/5 diyan erksinmek-intin tuġmış öŋ
ShoR 7.2 /364 edgüti yıġınsar [alḳu ///] d(i)yan ::
EÇS VIII 210a kanaste diyan
ShoR 7.2 /89–107 … aḳ] kelgin erür sansar-ta ḳıltaçı 无所有心三昧 küsüşsüz [köŋüllüg diyan /// 無量] 三昧者 apramani d(i)yan erser 謂聖弟子 ḳ(a)ltı töz-ün ıduḳ …
ShoR 1.3/43 diyan erksinmek-intin tuġmış öŋ tépġ témiş erser : diyan bögüleme …
ShoR 7.2 /89–107 … ıltaçı 无所有心三昧 küsüşsüz [köŋüllüg diyan /// 無量] 三昧者 apramani d(i)yan erser 謂聖弟子 ḳ(a)ltı töz-ün ıduḳ [tıtsınıŋ köŋül-] l(e)rin ed …