İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

ferman

2 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
500
geçiş
185,3
milyonda
2
biçim
2
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası6157,5
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi494201,8

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KuT D 0,56
EÇS D 0,84

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: fermân) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
olundu6987610,685,738,15419,4
olunup1071.75310,605,3610,09595,9
tekâ‘üd207910,147,424,45171,4
olunmak16759,837,173,97130,9
gitmek181569,816,284,19123,4
pâdişâhımındır13159,699,193,60157,6
edince245249,584,954,74119,4
etmek225529,424,754,52103,4
olundukda131969,265,483,5274,3
karavullar111259,175,893,2669,2
olunmasın8288,967,592,8170,8
sâdır91008,945,922,9557,0
deyü976.0078,933,458,94290,4
sultânımındır698,598,812,4466,7
olunca136118,583,843,3545,4
meterise71228,535,272,5837,9
girmek6788,415,702,4036,1
pâdişâhındır5148,327,912,2346,9
sadrıa‘zam105298,313,672,9132,7
paşa’ya138648,293,343,2537,0
gün363.3008,282,885,1882,0
gitsin5298,276,862,2238,6
nidâ61708,204,572,3526,7
ali61948,154,382,3325,2
hümâyûn62478,044,032,3022,4
oturak4167,997,401,9934,2
meks121.0707,972,923,0127,9
olmak121.0707,972,923,0127,9
emrüküm4377,936,191,9726,9
meştâ4417,926,041,9726,0
hemân323.8657,912,484,6457,9
etsinler4567,885,591,9623,5
islâma51957,884,112,1119,2
etmeği4737,845,211,9521,3
ân86537,833,052,4919,8
müslimîne41067,764,671,9218,4
derhâl64397,713,202,1816,0
yürüyüş41337,694,341,9016,6
eyleyüp76137,692,952,3016,5
etdikde88337,622,702,3916,4

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (500) →
EÇS X Y136b … ından bîzâr olup bilâhire solaklara ve asesbaşı ve subaşıya fermân edüp anlar bî-rahm cellâdlar halkı ziyâretden men‘ ederler. …
EÇS VI 110b Hamd-i Hudâ meterise girmek fermân olunmadı, ammâ Hak belâ versin gece ve gündüz top serpindis …
EÇS I 154b "Eğer fermânınız olursa bi-emrillâh ben bulayım" deyü fermân alur.
EÇS VIII 352b … r-i pâdişâhîleri kırâ’at etdirüp mefhûmu ma‘lûmları olunca "Fermân pâdişâhın" deyüp Manya muhâfazasına gitmeğe cümle sancağı a …
EÇS VI 139a Bu vâdîde meks edüp üç gün tekâ‘üd fermân olunup cemî‘i eyâletlerde ve cemî‘i sancaklarda kışlada ola …
EÇS IX Y242a Ve kabri içine fermân edüp cümle Tatar'a yesteh bârânzede etdirdi. Hâlâ ol Yezîd' …
EÇS VI 110b … n maşrık tarafında Komaran kapusunda meterise girilmek içün fermân olundu, zîrâ ol tarafdan Litre nehriyle kayıklar içre küffâ …
EÇS VIII 329b … hükmünde idi yine kapudanlara hâs kayd olunup ma‘mûr olmak fermân olundu.
EÇS X Y210a … esin hakk-ı adl üzre görün (---) (---) (---)" Q 236b deyü fermân eder. Zîrâ der-âmed mahallidir, cümle erbâb-ı dîvân muhâseb …
EÇS VI 12b … up hemân fakîr Zolomioğlu'nu kal‘adan aşağı atmağa (atmağa) fermân edüp evce berâber kal‘a kenârına Zolomioğlun getirüp fakîr …