İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

kime

40
geçiş
14,8
milyonda
7.375.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
3
eserde
31
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kutadgu Bilig454,4
Dede Korkut Kitabı11339,1
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi2510,2

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KB D 0,24
DK D 0,61
EÇS D 0,77

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: kime) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
fāni5611,8012,782,2485,1
gelimlü4611,4812,462,0064,7
gidimlü4611,4812,462,0064,7
yaḳar4611,4812,462,0064,7
gizledi4711,4512,232,0062,8
işḳıla3311,1613,041,7354,3
baḳsa42610,9610,342,0050,0
ḳaldı56610,599,322,2355,1
dünya92959,788,012,9982,5
yir42149,017,301,9932,7
oda43118,546,761,9829,7
olsa45307,855,991,9725,4
yâ31.2526,254,341,6512,4
her95.9675,623,672,7629,4
hudâ32.5825,233,291,568,3
deyü36.0074,022,071,324,1
ve6147.9190,41-1,55-4,7110,6

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“kime” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (40) →
EÇS I 100a Kande varsam sâye-i serv-i bülendim var iken / Kime kul olam senin gibi efendim var iken.
EÇS V 69b "Her kime dirliği lâzım ise ardım sıra gelüp Kâsım ulûfesin Kâğızhâne …
EÇS V 35b … Risâleti ziyâfete da‘vet etdiklerinde {Hazret-i Resûl} her kime olsa da‘vete icâbet deyüp teşrîf buyururlardı. Ba‘dehû hazr …
KB 3387 oġul ḳız törüse kimesi sınur / kime sınsa suwda tirig kim ḳalur
DK II 111 … enler dünyā menüm diyenler ecel aldı yir gizledi fāni dünya kime ḳaldı
EÇS III 50b … değil idi. Ammâ bu veled-i ma‘nevîsi aslâ durmaz, gözü her kime râst gelse ol âdemle kelimât eder. Âdem bulmasa hayvânât il …
EÇS X Y74b … ersen, sen bu Âdiliyye'den gerü dön. Yeni feth olmuş diyârı kime bırağırsın, gözün aç" deyü Hayre Beğ'e bir gûşmâl verüp Hay …
EÇS V 103b "Ayâ Eflâk beğliği kime ihsân olsa?" deyü müşâvere olundukda cümlenin ittifakıyla K …
EÇS V 161a "Ya ben kal‘ayı kime bıragayum, yâ Rabbâhum duya beni Mevlâm".
DK IX 5 … ide virelüm didi oġuz iline ḳaravul olsun didi ḫan bayındır kime virelüm didi ṣaġına ṣolına baḳdı kimse rāżı olmadı begil di …