İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

latif

4 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
796
geçiş
295,0
milyonda
4
biçim
2
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası252,5
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi794324,3

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KuT D 0,33
EÇS D 0,85

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: latîf) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
hevâsı23763312,417,3115,302.040,8
âb22695312,056,6514,881.701,6
havâsı6318511,047,177,88526,1
olduğundan10381611,035,749,96632,3
mahbûbesi3818810,316,426,09271,4
binâsı4537610,305,666,58270,8
gâyet1743.85110,264,2612,50709,0
hammâmı961.77510,264,529,37423,9
nazîf317510,197,455,54273,7
mahbûb4757110,145,126,66246,7
limanı324469,724,935,47159,0
hammâmdır221639,555,844,61137,9
u34317.4349,273,0616,30871,0
a‘lâ162728,944,643,8473,1
mahbûbeleri131058,895,713,5479,1
limandır12888,805,853,4075,5
binâyı228548,773,454,2665,7
mahbûbu11668,716,143,2773,9
rûşenâdır10518,606,383,1270,7
olur736.0128,462,366,88122,7
âbı291.9898,412,634,5157,4
âbdâr101818,394,553,0344,4
cümleden201.1898,372,833,8444,5
suları103078,213,792,9334,2
yerdir125628,183,183,0831,7
dilküşâ81118,184,932,7439,8
ter81258,154,762,7237,9
pâk148828,092,753,1929,7
liman93068,063,642,7629,1
zarîf7658,065,512,5940,6
hevâ71097,994,772,5533,2
bâğçeli116567,962,832,8524,4
câmi‘dir94147,933,202,6724,1
nazîfdir6147,927,502,4453,5
nerm6427,875,922,4138,3
olmağıla94847,852,982,6221,6
hevâyı6727,825,142,3831,6
dutar6817,814,972,3730,2
semîn6897,804,842,3629,0
aceb84057,773,072,4920,0

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (796) →
EÇS VII 74a … ngler atdırup andan yine kalkup cânib-i garba âb [u] hevâsı latîf sahrâlar içre kurâları ubûr edüp 5 sâ‘atde,
EÇS X Y131a … ratü'l-Mûsikî derler. Ammâ hakîkatü'l-hâl bir küşâde cisr-i latîf olmağile cümle erbâb-ı ma‘rifet ve ilm-i mûsikînin ümmü'l-e …
EÇS VIII 348a–348b … ı var. Biri Hunkâr câmi‘ine karîb olup suyu ol kadar 348b latîf değildir. Ammâ namâzgâh kurbunda Paşalar hammâmı kâr-ı kadî …
EÇS VII 185b Der-sûret-i mahbûbe-i mahbûbân: Cümleden latîf ve sîm-ten dûledâr Urus câriyeleri ve Maskov gulâmları ve K …
EÇS II 347a–347b … nlarından gayrı dükkânları çok yokdur. Hâlâ Acem boyasından latîf sabbağları vardır kim İspir'in neftîsi 347b ve mâvi boyas …
EÇS II 293a–293b … üvezde püryân ve sebzevât ve nemekdân ve mastaba çorbası ve latîf herîseleri tenâvül olunup cân sohbetleri etdik. Ba‘de'z-ziy …
EÇS X Y271b … r. Mezkûr ayn sene-i âtiyeye varınca bayağı turna gözü âb-ı latîf cereyân eder. Ve yine mâh-ı Temmûz'da kırk gün kırk gece ka …
EÇS V 110a Ammâ âb [u] havâsı latîf olduğundan mahbûb u mahbûbe Bulgar ve Sırf cüvânları vardır …
EÇS VI 50a … r cirmi on bin altı yüz adımdır. Ve Karadeniz kenârında bir latîf liman-ı azîmi var ve buheyresine dahi hurde gemiler girüp l …
EÇS II 293b–294a … ibi olur. Ba‘dehû hayyâl iplik eğirüp âbdest makramaları ve latîf ve zîbâ donlar ve gömlekler edüp a‘yân-ı İslâmbol'a ve pâdi …