İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

oḳır

15
geçiş
5,6
milyonda
16.150.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
2
eserde
1
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası378,8
Kutadgu Bilig12163,1

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KuT D 0,29
KB D 0,70

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: okır) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

Bu pencerede en az 3 kez birlikte geçen sözcük yok.

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“oḳır” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (15) →
KB 75 ular ḳuş ünin tüzdi ünder işin / silig ḳız oḳır teg köŋül birmişin
KuT T. 33/80b1 40 ayġıl: nė körer siz ortaḳlarıŋıznı anlar kim oḳır sizler taŋrıda aḍın körkitiŋler maŋa nėni törüttiler yer--d …
KB 3929 sini men müsülman tususı üçün / oḳır men bu yirke ay zahid küçün
KuT T. 30/76a3 … ḳlarını aydılar: ey iḍimiz-a bu ögür ortaḳlarımız anlar kim oḳır erdimiz sėnde öŋdin kemişgil olar tapa aytıḳnı bütünlükin k …
KB 5345 birisi sürer kör birisi oḳır / bu ikin ara kim erejke tegir
KB 3259 oḳır men sini ḫalḳḳa eḍgü üçün / bu eḍgü boḍun asġı buzma küçün
KuT T. 33/67a1–3 … tünlükin yek sizke yaġı ol yime tutuŋlar anı yaġı anıŋ üçün oḳır kendü ögürini bolsunlar tėp tamuġ ėşlerindin
KB 366 oḳır emdi altmış maŋar kel tiyü / busuġ bolmasa bardım emdi naru
KB 5340 uluġ toy baḳıp kör yaturlar küḍü / oḳır bizni barġu siziksiz uḍu
KB 2631 kitablar oḳır hem bilir erse söz / uḳar erse şi‘r hem ḳoşar erse öz