İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

tac

4 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
102
geçiş
37,8
milyonda
4
biçim
3
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kutadgu Bilig113,6
Dede Korkut Kitabı261,7
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi9940,4

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KB D 0,00
DK D 0,33
EÇS D 0,77

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: tâc) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
raht207111,899,864,47240,2
taht1210410,908,583,46120,3
şâhdan61110,7610,822,4582,1
hırka4389,878,441,9939,3
hulle389,8010,281,7338,1
giyüp5889,757,552,2242,7
baht3429,427,881,7227,0
pojon3449,407,821,7226,8
mücevher52378,926,122,2032,7
terk31518,606,041,7119,3
tahtı96668,585,482,9351,0
tâcı31588,565,971,7019,0
bana33537,764,811,6714,3
pâdişâh56747,724,622,1422,5
kaldı34217,554,561,6613,2
semmûr34327,524,521,6613,1
şâh59867,234,072,1018,8
sonra51.6186,573,352,0214,3
u4717.4346,463,166,09124,5
sâhibi41.6906,192,971,749,5
ibtidâ31.7475,732,511,435,5
iken31.8155,682,451,425,3
âli42.5875,612,351,616,6
sultân54.1935,251,981,676,3
hâlâ33.7214,681,411,082,1
derler34.1234,541,271,011,8
olup1117.2814,371,071,744,9
hân35.4014,160,880,790,9
ammâ815.2294,100,801,202,1
ü511.2953,850,550,710,6
olan36.7713,840,550,550,4
ve57147.9193,660,351,623,3
vardır38.5683,500,210,240,1
üzre411.8893,450,150,200,0
andan38.9483,440,150,170,0
ile723.7693,26-0,04-0,070,0
edüp623.9573,03-0,27-0,510,2

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (102) →
EÇS X Y309a … n Sultân Nâsıruddîn, sultân-ı Mısır: Bu şehzâde-i cüvânbaht tâc [u] tahtı terk edüp hâk-i mezelletde fenâ fillâh abâsı ve k …
EÇS V 9a … letin ederdim. İşte Melek Paşa dahi ma‘zûl oldu. Allâh yine tâc ü raht ü bahtın sana mübârek eyleye" deyüp ser-ber-zemîn et …
EÇS VII 67b … ürlüzâde Fâzıl Vezîr Ahmed Paşa Uyvar kal‘asın feth etdikde tâc duran Pojon {kal‘ası} kal‘a-i Uyvar'a karîb ve Uyva[r] hâki …
EÇS I 151b … î her dü âlem Mustafâst / Ba‘d ezân şâhım Alî-i Murtazâst / Tâc mîgûyî se harfest ez-kelâm / Tâ elif bes cîm tâcest tamâm / …
EÇS VI 75a … Îsâ ve Meryem Ana şâhid olsun sana varup menkûhan olurum ve tâc u taht u raht u baht sâhibi müstakil kral olursun, ammâ Erd …
EÇS I 100a Tâc [u] kabâyı terk edüp uryân olalım bir zamân
EÇS IV 249b … hânlarının çoğu Bitlîs Hânı Şeref Hân gibi Şâh Tahmasb'dan tac giyüp âyende vü revende guzât-ı müslimîni rencîde-hâtır edü …
EÇS I 151b … behr-i vefâ / Hoş kadem der-nih ü ez sıdk u safâ / Ma‘nî-yi tâc er bidânî ey cüvân / Hemçü murgî ber-şevî ber-âsumân / Tâc- …
EÇS VII 67b … k murâd etdi. Ammâ feth-i Bağdâd'dan sonra ömr vefâ etmeyüp tâc eylece bî-revâc kaldı.
EÇS VII 170a … inüp ismi Mençâr iken Macar galat-ı meşhûr kalup ba‘dehu bu tâc Menûçehr oğlu Mençâr Macar'dan Nemse çâsârına değdi. Hâlâ N …