İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

temaşa

3 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
1.132
geçiş
419,5
milyonda
3
biçim
2
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası126,3
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi1.131462,0

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KuT D 0,00
EÇS D 0,89

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: temâşâ) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
seyr47671813,047,6321,714.532,8
etdiğimiz8244810,735,778,89511,0
ederek1412.08910,494,3311,28589,2
etdik8787510,474,899,01430,7
ü46611.29510,263,6219,831.519,4
seyri406510,107,526,29369,5
ederken549449,744,096,92207,7
etdim466569,724,386,46195,2
kal‘ayı541.0919,643,886,85192,6
edüp44923.9579,202,4817,40828,5
sun‘ı222209,064,904,53109,0
şehri1035.6788,952,438,27181,7
ederdik18928,915,874,17114,7
bunu182208,774,614,0781,9
garîb204578,693,704,1366,6
girüp291.3698,572,664,5358,6
etmeğe229208,462,834,0349,0
edemedik12188,427,633,45113,9
sâ‘atde332.2398,332,134,4447,1
etmek165528,283,113,5441,1
ziyâret166478,202,883,4636,6
yine747.3728,161,585,7364,2
merâmımız10258,156,903,1480,4
çıkup221.4158,142,213,6833,2
bunları122658,143,753,2140,7
dahi12113.1868,111,456,9891,0
hakîr292.3018,111,913,9534,4
varup201.2378,112,273,5431,4
kal‘asın156508,112,783,3132,5
kasabâtları10798,085,243,0854,4
kılâ‘ları10858,075,133,0752,9
âlemi123528,053,343,1234,4
ederler444.5657,981,524,3235,8
nazar135537,982,813,0928,6
etmedim9487,975,802,9556,5
kurâları113637,913,172,9529,1
olunur181.3817,871,963,1522,3
kasabayı8197,836,972,8165,4
hudâ’yı8257,826,582,8059,9
alarkadan8327,826,222,7955,3

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (1.132) →
EÇS X Y428a Anı dahi temâşâ edüp cümle askerle göçüp bu sahrânın cânib-i lodos rûzgârı …
EÇS IX Y70b–Y71a … 6b⟧ zamân-ı kadîmde Ayasuluğ'a gider su kemerlerin seyr [ü] temâşâ ederek ubûr edüp bu kemerlerin nısfın sâhibü'l-hayrât ta‘mî …
EÇS IX Y351a … eri var. Ba‘zı huccâc ve ehl-i Mekke bu tekyeye gelüp şehri temâşâ ederler, zîrâ bu dahi bir püşte-i âlî üzre vâki‘ olmuşdur. …
EÇS VII 117b … a altun harçlıklar berüp mu‘temed yoldaşlar koşup vilâyetim temâşâ edüp atlarına ve kendüye ve refîklerine ri‘âyet edüp azıkla …
EÇS VI 113b … rken kal‘adan küffâr bu asâkir-i kerrârın vefretin seyr [ü] temâşâ edüp tâ sabâhdan vakt-i asra dek alayın ardı arası kesilmed …
EÇS II 294a … mmâ bu hakîr sehl müşevveşü'l-hâl olmağıla bu kendi bir hoş temâşâ edemeyüp atımıza süvâr olup,
EÇS VII 19a … ıa‘zam musâhibi Hacızâde ile hakîr meydân-ı ma‘rekeye varup temâşâ etdiğimizde cesed-i küffârın lâşe-i murdârları uryân yüzüko …
EÇS IV 352b … e minâreye urûc edüp sahrâ-yı Hille'yi ve Deşt-i Kerbelâ'yı temâşâ edüp "Ey Hazret-i Alî'yi seversen ırgalan!" dediler. Hemân …
EÇS II 318a–318b … â tayarân eden serîrin bu şehrde koyup andan kûh-ı Elburz'ı temâşâ edüp bu şehri imâr edüp serîri bunda kalmağile şehr-i Serîr …
EÇS IX Y186b … imâlinde Balıklı ayazma kapusundan içeri şâhrâh ile çârsûyu temâşâ ederek ve eski cisri ubûr edüp tâ kıble cânibine Bâbü'r-rem …