İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

tileme

16
geçiş
5,9
milyonda
15.431.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
2
eserde
13
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kutadgu Bilig15203,9
Atebetü’l-Hakâyık1362,6

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KB D 0,71
AH D 0,00

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: tileme) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
tile34910,5610,331,7337,2
tilek31069,659,221,7332,5
tiriglik31838,958,431,7329,2
at31.8915,695,061,6815,3

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“tileme” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (16) →
KB 4446 bularda tileme törü ya bilig / yorıḳları kiŋrü bolur ay silig
KB 5186 tünekte sen artuḳ tileme sewinç / sewinç ornı uçmaḳ turur hem awınç
KB 2042 kişi yalġanında tileme vefa / bu bir söz sınanmış üküş yılḳı ol
KB 3497 sen ök bil negü ḳılġu erse kiŋeş / tileme meniŋdin bu işke kiŋeş
KB 3315 tiriglik tilegil tileme tilek / tilek bulġuḳa bu tiriglik yülek
KB 4465 tiriglik tileme at eḍgü tile / at eḍgü kerek bu tiriglik bile
KB 4471 olardın tileme tawarın yanut / yanutı bayat birge eḍgü ḳonut
KB 4205 munıŋ asġı munda tileme serin / bu asġıŋ bayat birge anda yarın
KB 2339 üküş sü tileme er öḍrüm tile / er öḍrüm tile hem tolum tüm bile
KB 4744 törümişke ḳorḳma tileme tilek / törütgenke ḳorḳġıl anı tut yölek