İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

tuç

114
geçiş
42,2
milyonda
2.871.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
3
eserde
6
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası126,3
Dede Korkut Kitabı392,5
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi11044,9

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KuT D 0,00
DK D 0,49
EÇS D 0,75

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: tuç) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
direkler5529,958,152,2347,1
çalındı4209,939,212,0044,0
borılar349,7011,121,7343,5
kâlıbı3139,609,421,7333,9
deryâsına4809,407,211,9932,2
horos3739,046,931,7223,0
deryâsı84408,895,752,7848,3
âdemin44017,994,881,9319,4
âteş33637,694,611,6613,5
kaddi34597,424,271,6412,1
top61.1397,293,962,2921,8
topları37316,863,601,599,5
altun41.1496,703,361,8111,5
mezkûr61.8286,663,282,2016,6
bâbı39786,493,181,547,9
demir31.0006,463,151,547,8
kubbei31.0826,363,041,527,4
su31.3676,052,701,476,2
âdem73.7175,902,482,1712,6
imiş31.6475,802,431,415,2
pâre42.3145,752,351,616,6
süleymân42.3715,722,321,606,5
biri42.8195,482,071,525,4
kırk42.9945,401,981,495,0
vardır108.5685,241,792,2510,6
tâ32.6735,141,731,213,0
birer32.6815,141,731,213,0
gibi54.6055,121,681,544,8
elli32.7455,101,691,202,9
hâlâ43.7215,091,671,373,8
içinde44.2734,901,471,283,0
oldu33.3614,821,401,082,1
zîrâ33.5894,731,311,031,9
cânibi45.6464,511,071,051,7
aded69.0464,420,971,202,2
içre35.3244,180,740,690,7
ile1323.7694,160,691,382,6
iki59.4174,100,650,810,9
var47.6464,080,630,710,7
yüz612.2723,990,530,760,7

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“tuç” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (114) →
EÇS IX Y344b … a'dan mesmû‘umuz olmuşdur kim Süleymân Hân bu kırk bir aded tuç direkleri Mısır'da Tavâşî Süleymân Paşa'ya inşâ etdirüp Yem …
EÇS I 131a … vakkıt sâ‘at dutup mezkûr mekik çam odunların ale'l-ittisâl tuç kubbesinin iki taraf deliklerinden bırakmadadırlar.
EÇS VIII 306a Ve on bir bin aded tuç el kumbarası çıkdı.
EÇS IX Y53a … dar mâl-ı hazâ’in ve bu kadar cebehâne ve iki pâre yatırtma tuç topları Sönbeki gavvâsları deryâdan çıkarup cümle toplar il …
EÇS III 20a … gâyet nûr ender nûr kubbe-i pür-nûrdur. Bunda olan müşebbek tuç revzenler üzre sadefkârî kapaklar ve câmları billûr ve nece …
EÇS I 130b … da niçe yüz bal fıçıları ile sular hâzırdır, ihtimâldir kim tuç eridirken âteşinden bir şerâre dama isâbet ederse dam üzre …
EÇS X Y263a Ve bu kubbe-i âlînin cânib-i erba‘asında tuç pençereler vardır. Hâricinde niçe kerre yüz bin ulemâ ve su …
EÇS IX Y348a … er idi. Anıniçün makâm-ı İbrâhîm derler. Bir alçak çâr-kûşe tuç şebekeli musanna‘ kasır-misâl kurşum örtülü bir makâmdır. V …
EÇS II 252b–253a … a derya içinde bir amûd üzre bir hamsi balığı sıfatında bir tuç balık tılsım edüp rûz-ı hamsînde ol mâhîden bir sadâ zâhir …
EÇS VIII 240b … lara(?) aşağıda koyup yukaru kayanın tâ zirve-i a‘lâsındaki tuç makaraların yanlarında dollâb-ı çarh-ı musanna‘lar vardır, …