İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

uçuzluḳ

16
geçiş
5,9
milyonda
15.411.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
2
eserde
2
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası252,5
Kutadgu Bilig14190,3

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KuT D 0,33
KB D 0,71

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: uçuzluk) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
anuḳ63212,0011,952,4588,9
yaġuḳ42911,5111,512,0056,5
aġırlıḳ33610,8810,781,7339,2

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“uçuzluḳ” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (16) →
KB 2079 ḳara ḳılḳı begke kereksiz yaġuḳ / yaġuḳ bolsa begke uçuzluḳ anuḳ
KB 4100 buşar öḍke barma begiŋke yaġuḳ / ḳalı bardıŋ erse uçuzluḳ anuḳ
KB 2118 uluġsıġ beḍük tutsa begler köŋül / siziksiz uçuzluḳ körür ay oġul
KB 3750 bu ḳul ḳulḳa ḳulluḳ yaraġsız bolur / tapuġçıḳa tapsa uçuzluḳ bulur
KB 6446 erejleri emgek sewinçi saḳınç / aġın uçuzluḳ awınçı irinç
KB 4414 fesad tegre turma yorıma yaġuk / fesad ḳayda bolsa uçuzluḳ anuḳ
KB 5240 ḳalı öz kürese uçuzluḳ anuḳ / uçuzluḳ ḳıyınḳa kimiŋ taḳati
KB 3762 aġırlıḳ uçuzluḳ bayattın turur / ölüm ya tiriglik hem andın erür
KB 4856 aġırlıḳ tilese ayu birdi yol / uçuzluḳ yolın ma seçe bėrdi ol
KB 5240 ḳalı öz kürese uçuzluḳ anuḳ / uçuzluḳ ḳıyınḳa kimiŋ taḳati