Veriyi tablo olarak gör
| Eser | Geçiş | Milyonda |
|---|---|---|
| Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası | 1 | 26,3 |
| Dede Korkut Kitabı | 47 | 1.448,8 |
| Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi | 341 | 139,3 |
Metin içindeki dağılım
Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).
Yazım değişkeleri
Tarihsel ses ve yazım denklikleri →Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.
Eserlere göre kullanım
Tüm anlam ayrışmaları →Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: allah) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.
Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.
Eşdizimlilik
Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.
| Eşdizim | Birlikte | Toplam | Konum | logDice | MI | t | G² |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| sadâyı | 47 | 216 | 11,31 | 7,56 | 6,82 | 410,7 | |
| peyveste | 20 | 142 | 10,27 | 6,93 | 4,44 | 155,6 | |
| ağızdan | 16 | 51 | 10,22 | 8,09 | 3,99 | 153,2 | |
| buldurup | 16 | 79 | 10,13 | 7,46 | 3,98 | 137,1 | |
| rehâ | 18 | 159 | 10,07 | 6,62 | 4,20 | 131,7 | |
| ta’āla | 13 | 23 | 10,01 | 8,94 | 3,60 | 144,5 | |
| emâneti | 14 | 85 | 9,92 | 7,16 | 3,72 | 113,6 | |
| eyleye | 15 | 129 | 9,89 | 6,66 | 3,83 | 110,6 | |
| allah’a | 11 | 30 | 9,75 | 8,31 | 3,31 | 109,5 | |
| evce | 15 | 195 | 9,72 | 6,06 | 3,81 | 97,7 | |
| yekdir | 10 | 10 | 9,68 | 9,76 | 3,16 | 135,3 | |
| cenâbı | 25 | 787 | 9,44 | 4,78 | 4,82 | 118,5 | |
| deyüp | 49 | 1.971 | 9,41 | 4,43 | 6,68 | 209,3 | |
| râzî | 7 | 30 | 9,10 | 7,66 | 2,63 | 62,2 | |
| kopup | 8 | 94 | 9,08 | 6,21 | 2,79 | 53,7 | |
| diyerek | 9 | 165 | 9,06 | 5,56 | 2,94 | 52,3 | |
| yürü | 7 | 55 | 9,01 | 6,79 | 2,62 | 52,9 | |
| versin | 7 | 59 | 9,00 | 6,68 | 2,62 | 51,9 | |
| yek | 8 | 135 | 8,97 | 5,68 | 2,77 | 47,8 | |
| işin | 7 | 80 | 8,93 | 6,25 | 2,61 | 47,4 | |
| getire | 6 | 15 | 8,93 | 8,44 | 2,44 | 61,0 | |
| olsun | 17 | 760 | 8,92 | 4,28 | 3,91 | 69,0 | |
| senden | 7 | 85 | 8,92 | 6,16 | 2,61 | 46,5 | |
| âsân | 7 | 113 | 8,84 | 5,75 | 2,60 | 42,5 | |
| mübârek | 11 | 481 | 8,69 | 4,31 | 3,15 | 45,1 | |
| çalap | 5 | 10 | 8,68 | 8,76 | 2,23 | 53,8 | |
| viren | 5 | 11 | 8,68 | 8,62 | 2,23 | 52,5 | |
| hücûm | 6 | 151 | 8,51 | 5,11 | 2,38 | 31,1 | |
| hû | 5 | 68 | 8,49 | 5,99 | 2,20 | 32,1 | |
| üzilmesün | 4 | 4 | 8,38 | 9,76 | 2,00 | 54,1 | |
| onara | 4 | 9 | 8,36 | 8,59 | 1,99 | 41,8 | |
| karardup | 4 | 11 | 8,36 | 8,30 | 1,99 | 39,7 | |
| du’ā | 4 | 12 | 8,35 | 8,18 | 1,99 | 38,9 | |
| râzı | 4 | 29 | 8,29 | 6,90 | 1,98 | 30,9 | |
| ḳādir | 4 | 30 | 8,29 | 6,85 | 1,98 | 30,6 | |
| bre | 6 | 240 | 8,29 | 4,44 | 2,34 | 25,6 | |
| rûyı | 9 | 558 | 8,28 | 3,81 | 2,79 | 30,9 | |
| bilür | 6 | 244 | 8,28 | 4,41 | 2,33 | 25,4 | |
| didi | 9 | 563 | 8,28 | 3,79 | 2,78 | 30,8 | |
| bizden | 5 | 140 | 8,27 | 4,95 | 2,16 | 24,8 |
Hemen solunda
Hemen sağında
Dağılımsal komşular deneysel
Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.
Biçim ailesi
allah* ile tüm bağlamlar →“allah” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.
Örnek bağlamlar
Tümü (389) →| EÇS II 233a–233b | … n aleyhisselâm cennetden Hazret-i Muhammed aleyhi's-selâm'a | Allah | emriyle getirmişdi. Hazret dahi erkâniyle İmâm Alî'ye teslî … |
| DK III 33 | … lar arḫası olsun ḳarşu yatan ḳara ḳarlu taġlardan aşar olsa | allah | ta'āla senüŋ oġluŋa aşut virsün ḳanlu ḳanlu ṣulardan kiçer … |
| EÇS IV 269a | … u atların bırağup üç bini piyâde, iki bini esb-süvâr "Allah | Allah | !" deyüp kayalara yarasa gibi tırnak urarak kayalara çıkup m … |
| EÇS II 359b–360a | … up bir gülbâng-ı Muhammedî çekdirüp ol kayalar içre sadâ-yı | Allah | Allah evc-i âsumâna peyveste olup dağlar ra‘d-vâr güm güm s … |
| EÇS II 278a | Çalab hakkı / | Allah | hakkı |
| EÇS IV 269a | … mdan gerü dönemeyüp gaflet ile Mahmûdî kavmi içinde kaldım. | Allah | âlim u dânâdır kim bir kerre başım dönüp gözüm karardı. Ba‘ … |
| DK V 27 | … n anuŋ canı azad olsun didi 'azrā'il aydur mere delü dumrul | allah | ta'ālanuŋ emri böyle oldı kim delü dumrul canı yirine can b … |
| EÇS III 92a–92b | … akîr eytdim: "Gâzîler bu kadar mâlım ve gulâmlarım aldınız. | Allah | aşkına olsun cânıma kıyman!" dedim. Biri eyitdi: "Bre mâlın … |
| EÇS II 295b | Allah | ||
| EÇS III 146a–146b | Zamân-ı Bulgar'da ismi Ispavod idi, ya‘nî | Allah | suyu. Bu şehirde kudret ılıcası olmağıla Ispa-voda derlerdi … |