İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

bana

353
geçiş
130,8
milyonda
916.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
2
eserde
19
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Abhidharma (Shogaito)125,2
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi352143,8

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

Abh D 0,00
EÇS D 0,82

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimTAbhDKEÇSToplam
bana·1·352353
baŋa1·5·6
ban’a···44
bânâ···22

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: bana) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
ver11969,656,773,2982,8
ben246779,585,084,75123,5
senin122629,325,453,3867,8
sana143919,275,103,6372,3
fülân6478,946,932,4346,5
gelin6648,886,492,4242,7
tîz71848,745,182,5737,0
gel61748,545,042,3830,5
mı61808,534,992,3730,1
köstencesi448,529,902,0054,9
sadâ51188,445,342,1827,5
gönder4328,416,901,9830,8
söyle4458,366,411,9828,0
vâkı‘ayı4468,366,381,9827,8
beni73548,344,242,5128,0
eydür84808,303,992,6529,4
senden4858,235,491,9622,8
ılıca4858,235,491,9622,8
sofya4868,225,471,9522,7
eyitdim63148,204,192,3223,6
vardıkda52428,114,302,1220,4
eyledin3238,036,961,7223,4
etdim86568,023,542,5924,8
girid’i3278,026,731,7222,4
dersin3298,016,631,7121,9
cânın3318,006,531,7121,5
benimle3347,996,401,7120,9
pâdişâhım52927,994,032,1018,6
harâmdır3377,986,281,7120,4
şimdi75627,973,572,4221,9
verin3477,945,931,7019,0
gelesin3507,935,841,7018,6
niçün41867,934,361,9016,7
ta‘lîm3567,915,681,7017,9
sizi41967,904,291,9016,3
ihsân121.2987,903,143,0731,1
bak3607,895,581,7017,5
der76137,893,452,4020,8
olsun87607,883,332,5522,6
gelsin3667,875,441,6916,9

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“bana” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (353) →
EÇS V 184a "Bana geldiğin zamân iki üç bin askerle pür-silâh gel" deyü Seydî …
EÇS I 65b … ehir içre deverân etsem şâhrâh üzre yatan köpeklere hitâben bana işittirerek ‘Oş Abaza oş’ dediklerin istimâ‘ edüp ığmâz ede …
EÇS VII 182a "Bunları diri elçi bana götürelim" dediğimde Maskovlar eyitdi:
EÇS III 158b–159a … n semûmen ve maraz-ı zahîrden merhûm olup kral-ı bed-fi‘âl "Bana dîvânda şetm etdi. Anın na‘şına zindânda olanlar şetm etsin …
EÇS VII 178a … giderlermiş. Ertesi ale's-sabâh yine bir sadâ istimâ‘ edüp "Bana gelin" deyü sadâ gelince yine cemî‘i Kalmık kalkup ibtidâ m …
EÇS X Y49b … ürüp bulur. Beni hâk-i mezelletden kaldırup bu Sâlihiyye'de bana bir türbe ve âsitâne ve bir câmi‘ ve imâret ve medrese ve m …
EÇS IX Y227a "Bu taş içindeki sûreti Cenâb-ı izzet bana akrabâ olan Hazret-i Yahyâ sûretinde halk edüp anı gördükde …
EÇS VIII 294b … t-ı Muhammedi'l-Mustafâ'nın berekâtıyla cidd-i ihtimâm edüp bana kal‘ayı feth edesiz, yohsa evvel-bahâr-ı behişt-âbâdda dona …
EÇS X Y148b … r onar kertik kertik parmak hisâbıdır. Darb-ı meseldir kim "Bana Mısır'ın parmak hisâbın verirsin" derler. Buna münâsib şu‘a …
EÇS VI 44b Paşa eydir: "Dede bana ne bir selâmın getirirsin" dedikde,