İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

bezedi

11
geçiş
4,1
milyonda
20.359.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
2
eserde
4
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası8210,0
Kutadgu Bilig340,8

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KuT D 0,59
KB D 0,29

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: bezedi) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
yek31359,409,411,7333,3
olarḳa43728,428,371,9938,6

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“bezedi” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (11) →
KuT T. 37/57b3 … nde helak bolur siler taŋrı sewdürdi sizke kirtgünmeki taḳı bezedi anı köŋlüŋiz içinde taḳı yigrentürdi silerke taŋrını barlam …
KB 3724 yaşıl kök törütti kötürdi eḍiz / kün ay birle yulduz bezedi beḍiz
KuT T. 35/60b2 … ı kim ḳıldı sizke yerni amrulġu yer yime kökni ḳopardı yime bezedi sizlerni körklüg ḳıldı süretleriŋizni ruzi bėrdi sizke arıġ …
KuT T. 37/55a1 … ar ünlerin taŋrınıŋ yalawaçı ḳatında olar tururlar kim olar bezedi / arıttı taŋrı köŋüllerini saḳnuḳluḳḳa anlarḳa ol yarlıḳama …
KB 386 köŋülüg bezedi yaruḳluḳ bile / tilimni bezedi tanuḳluḳ bile
KuT T. 31/67a2 … ldımız bir awuç topraḳ yalawaç izindin attımız anı mundaġuḳ bezedi mėni et-özüm
KuT T. 30/60b2 63 taŋrı tuta çın-oḳ ıḍtımız ögürler tapa sėnde öŋdin bezedi olarḳa yek işlerini ol olarnıŋ dostı ol bu kün anlarḳa ol a …
KuT T. 37/18b2 … m yandılar arḳalarıŋa belgürmişde kiḍin olarḳa köni yol yek bezedi olarḳa ve zaman bėrdi olarḳa
KuT T. 30/5b1 83 aydı: kendü bezedi sizke özleriŋiz bir iş sermek körklüg bolġay kim taŋrı kim …
KB 386 köŋülüg bezedi yaruḳluḳ bile / tilimni bezedi tanuḳluḳ bile