İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

dan

46
geçiş
17,0
milyonda
6.498.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
3
eserde
65
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)146,2
Dede Korkut Kitabı392,5
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi4217,2

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

Mait D 0,00
DK D 0,00
EÇS D 0,75

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: dan) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
galat1313911,179,423,60145,5
dansuḫ3310,9712,841,7353,4
salâ32110,5210,031,7336,2
ipsala32310,489,901,7335,6
zeyla32610,429,721,7334,8
galatdır34210,139,031,7331,8
galatı31079,337,681,7226,1
meşhûr34057,775,761,7018,1
derler124.1236,564,423,3051,0
murâd31.7045,813,691,609,8
ibtidâ31.7475,783,651,599,7
ya‘nî32.2515,423,291,558,3
olup417.2812,920,760,821,0
ile423.7692,460,300,380,2
ve11147.9191,28-0,87-2,775,2

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“dan” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (46) →
EÇS IV 201a … câmi‘i: (---) (---) Hân vüzerâlarından Ekrâd-ı (---) (---) dan bir sâhib-i hayr vezîr-i dilîr imiş. Ammâ efendimiz gibi "M …
EÇS X Y241b … et eder. Ve beş ay kış günleri lodos eserse Cidde ve Yenbû‘'dan huccâc ve bahâr Süveys'e gelüp Mısır'ı ganîmet eder ve yine …
EÇS X Y329b … Hazret-i Resûl'ü ziyâret-i vedâ‘ edüp yine ılgar ile Yenbû‘'dan gemilere süvâr olup Mısır'a gelmişler. Böyle bir re’y-i ted …
EÇS X Y442b Evvelâ Zeyla‘'dan kalkup cânib-i garba teveccüh edüp yine Bahr-i Muhît kenârı …
EÇS IX Y314b İbn Abbâs hâzretleri "me‘âd"dan murâd Mekke'dir demişler. Dahi niçe âyet-i şerîfeler mahall …
EÇS VII 67a … â-perver ve bir müdebbir ve hünerver ekferdir. Lâkin sözünü dan dan söyler bir bed kabâ âvâzlıdır.
EÇS V 178a … ‘liğin görüp "Gölü kesîr" buyurduklarından, ya‘nî "gölü çok"dan galat-ı meşhûr evlâ olup hâlâ elsine-i nâsda "Gölikesri" de …
EÇS V 30a–30b … baş yürüyüş edüp feth eylediklerinde ismine "Kal‘a-i Varana"dan galat kal‘a-i Varna derler, ammâ bânîsi İsâ Nebî asrında Ba …
DK III 18 … ŋla sözüm diŋle on altı yıldur kim oġuz içinden gitmiş idük dan dansuḫ kāfir
EÇS X Y63b … etdiği üzre nehr-i Nîl-i mübârek isteva'l-mâ’u ve'l-haşaba dan ziyâde mine'l-cebel ile'l-cebel dir (---) (---) kifâyetden …