İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

dip*

12 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
78
geçiş
28,9
milyonda
12
biçim
3
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)146,2
Dede Korkut Kitabı261,7
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi7530,6

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

Mait D 0,00
DK D 0,33
EÇS D 0,67

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: dipi) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
boran253212,8611,725,00386,0
borandan5510,9512,082,2483,8
boranda4510,6211,762,0062,0
karlar41310,4910,382,0051,0
boranlar3410,2311,661,7345,7
şitâ51359,597,322,2241,0
diri3639,457,691,7226,2
kar52059,186,722,2136,8
şiddeti95428,896,172,9659,5
çekerek52928,796,212,2133,3
hudâ52.5825,943,071,9712,5
mahalde42.2255,832,961,749,5
azîm44.0974,972,081,535,4
ve85147.9194,231,315,5157,7
niçe37.0563,780,880,790,9
üzre511.8893,780,861,011,5
yine37.3723,720,820,750,8
dahi413.1863,300,390,480,3
ile723.7693,270,350,570,4
edüp723.9573,250,340,550,4
olup517.2813,240,320,450,2
u417.4342,90-0,01-0,020,0
ammâ315.2292,68-0,23-0,300,1
cümle321.1972,21-0,71-1,100,9

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (78) →
EÇS II 349b–350a … da kara kar üzre kara kar yağup azîm meşakkatler çekerek ol dipi ve boran içre gidüp ısıcak Etrâk hânelerinde ibâdullaha zul …
EÇS VIII 191b Ne çâre bu dipi ve boranda ve ol şiddet-i şitâda cânib-i garba ormanlar içr …
EÇS VI 138a … görülmemişdir. İnşâallâh dâr-ı âhiretde ehl-i nîrâna böyle dipi boran azâbı olmaya, ammâ Cenâb-ı Kibriyâ'nın hikmeti var, h …
Mait işidiŋ [ḳa]ŋım beg ratnaşiki dipankar kşmankar prbankar wipaşi saki-munida ulatı tüklüg tü[menlig …
EÇS VII 20a … var idi, ammâ Vezîr-i a‘zam henüz Raba suyun geçmeyüp dahi dip alay ile karşu tarafda dururdu.
EÇS X Y229b Ba‘dehu bu mezkûr piliçleri on günden sonra dipsiz kîlelere doldurup re‘âyâ üzre yine beşer onar kîle tavuk ve …
EÇS III 39b … illeriyçün zeytûnyağı nezerâtların cerre ve tulumlar ile tâ dip Frengistândan deryâya bırağup bi-emrillâhi Te‘âlâ bu Şem‘ûn …
EÇS V 61a … ür-silâh küffâr-ı mellâh bir karanlık yerde kalup anları da dipdiri silâhlarıyla kayd [u] bend edüp kal‘ayı halâs etdiler.
EÇS V 58a … in anların lağım hîlesinden havf edüp kal‘anın içinde dîvâr diplerinde lağım yerleri arayup kal‘a dîvârları üzre davullar koyup da …
EÇS IX Y345a … 'l-hâl cümlesi şâhî tuç toplardır. Üzerlerinde binâ yokdur. Dipleri birer mermer kürsî üzre ağızları bâlâda ammâ falya ve ağızl …