İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

eşidmek

21
geçiş
7,8
milyonda
12.541.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
2
eserde
4
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Abhidharma (Shogaito)17427,9
St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)4392,7

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

Abh D 0,37
ShoR D 0,45

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimAbhShoRToplam
eşidmek17421
ėşidmek2·2

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: eşidmek) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
saḳınmaḳ82112,6112,582,83127,4
bululmış31211,5411,971,7344,7
tuġum32611,0310,861,7339,6
tözlüg810910,9810,202,8398,2
bışrunmaḳ32810,9710,751,7339,1
bilge95698,977,992,9982,4
bilig44728,057,091,9931,5

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“eşidmek” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (21) →
ShoR 8.3 /75–76 … teriŋ yörüglüg {艹+廾} -şar aġılıḳ-ı taysiŋ maḫayan nom-larıġ eşidmek üz-e 三 ol oḳ tayşıŋ nomlarıġ ür kéç turġurġu küşüş üz-e.
Abh 2013–2015 … nomladaçı kişig yme ök mün ḳadaġ bolmaz以先傅聞aşnu (öŋre) ödüt eşidmek üz-e bu abidarim erür kadyanapudrė arḫant yaradmış tėp.
Abh 1253–1260 taşdın sıŋarḳı erser köni nomuġ eşidmek tıŋlamaḳ tėdir世尊能為外縁adı ködrül -miş usar yme taş-tın sıŋar …
Abh 1809–1810 aḳıġ-sız bilge bilig-ke basa anılayu oḳ saḳın -maḳ eşidmek ulatı tuġum üz-e bululmış bilge bilig yaḳın-ın-tın ıraḳ-ıŋa …
Abh 1711 anın adamış ol eşid -mek töz-lüg bilge bilig tėp.
Abh 1703–1704 kėn margapudfalakoş-ta karik-ta söz-leyür eşidmek saḳınmaḳ üz-e büdgüllük erip ḳaltı adıġ ikigü-ni yörügüg ad …
Abh 1789 eşidmek töz-lüg bilge bilig saḳınmaḳ töz-lüg bilge biligke tıldaġ b …
Abh 2182 nedegin eşidmek tıldaġ-ında tėptėser.
Abh 2180 一謂因聞aŋ’ilki ḳaltı eşidmek.
Abh 1762–1764 … n bilge bilig-niŋ yėvigi tizigi anın adamış ol abidarim tėp問eşidmek saḳınmaḳ bışrunmaḳ tuġum üz-e bululmış-ta ulatı tört bilge …