Veriyi tablo olarak gör
| Eser | Geçiş | Milyonda |
|---|---|---|
| DLT’deki Türkçe parçalar | 1 | 344,7 |
| Dede Korkut Kitabı | 6 | 185,0 |
| Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi | 132 | 53,9 |
Metin içindeki dağılım
Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).
Eserlere göre kullanım
Tüm anlam ayrışmaları →Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: ele) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.
Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.
Eşdizimlilik
Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.
| Eşdizim | Birlikte | Toplam | Konum | logDice | MI | t | G² |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| elden | 12 | 71 | 10,87 | 8,68 | 3,46 | 122,7 | |
| el | 31 | 454 | 10,74 | 7,37 | 5,53 | 258,2 | |
| hâtırın | 4 | 17 | 9,71 | 9,16 | 2,00 | 43,8 | |
| girîbânların | 3 | 5 | 9,42 | 10,51 | 1,73 | 40,0 | |
| hâtırların | 3 | 7 | 9,40 | 10,02 | 1,73 | 37,2 | |
| girîbânı | 3 | 10 | 9,37 | 9,51 | 1,73 | 34,6 | |
| tumanbay’ı | 3 | 12 | 9,35 | 9,24 | 1,73 | 33,3 | |
| girîbânın | 3 | 17 | 9,30 | 8,74 | 1,73 | 30,9 | |
| harâmîleri | 3 | 22 | 9,25 | 8,37 | 1,73 | 29,3 | |
| getürüp | 4 | 110 | 9,04 | 6,46 | 1,98 | 28,1 | |
| girdi | 4 | 137 | 8,89 | 6,15 | 1,97 | 26,3 | |
| getirüp | 13 | 770 | 8,87 | 5,36 | 3,52 | 71,5 | |
| verüp | 26 | 1.722 | 8,84 | 5,20 | 4,96 | 137,6 | |
| kaydbend | 3 | 103 | 8,67 | 6,14 | 1,71 | 19,7 | |
| yapışup | 3 | 107 | 8,64 | 6,09 | 1,71 | 19,5 | |
| alup | 28 | 2.459 | 8,46 | 4,79 | 5,10 | 132,8 | |
| aldı | 4 | 241 | 8,43 | 5,33 | 1,95 | 21,8 | |
| hân’ı | 3 | 174 | 8,29 | 5,39 | 1,69 | 16,6 | |
| niçesi | 3 | 178 | 8,28 | 5,35 | 1,69 | 16,5 | |
| cümlesin | 3 | 187 | 8,24 | 5,28 | 1,69 | 16,2 | |
| verdi | 3 | 332 | 7,71 | 4,45 | 1,65 | 12,8 | |
| firâr | 5 | 753 | 7,52 | 4,01 | 2,10 | 18,5 | |
| girüp | 7 | 1.369 | 7,25 | 3,63 | 2,43 | 22,5 | |
| katl | 4 | 825 | 7,09 | 3,56 | 1,83 | 12,4 | |
| bâbı | 3 | 978 | 6,46 | 2,90 | 1,50 | 6,9 | |
| kara | 4 | 1.532 | 6,29 | 2,66 | 1,68 | 8,0 | |
| selîm | 3 | 1.122 | 6,28 | 2,70 | 1,47 | 6,2 | |
| kadar | 5 | 4.258 | 5,22 | 1,51 | 1,45 | 4,0 | |
| niçe | 8 | 7.056 | 5,19 | 1,46 | 1,80 | 6,0 | |
| ile | 21 | 23.769 | 4,85 | 1,10 | 2,45 | 9,7 | |
| ederler | 4 | 4.565 | 4,80 | 1,09 | 1,06 | 1,8 | |
| her | 5 | 5.967 | 4,75 | 1,02 | 1,14 | 2,0 | |
| deyü | 5 | 6.007 | 4,74 | 1,01 | 1,13 | 2,0 | |
| olup | 14 | 17.281 | 4,72 | 0,98 | 1,84 | 5,2 | |
| hâlâ | 3 | 3.721 | 4,67 | 0,97 | 0,85 | 1,1 | |
| gibi | 3 | 4.605 | 4,37 | 0,66 | 0,64 | 0,5 | |
| edüp | 15 | 23.957 | 4,35 | 0,60 | 1,32 | 2,3 | |
| hân | 3 | 5.401 | 4,15 | 0,43 | 0,45 | 0,2 | |
| paşa | 4 | 9.478 | 3,77 | 0,03 | 0,05 | 0,0 | |
| yine | 3 | 7.372 | 3,71 | -0,02 | -0,02 | 0,0 |
Hemen solunda
Hemen sağında
Dağılımsal komşular deneysel
Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.
Biçim ailesi
ele* ile tüm bağlamlar →“ele” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.
Örnek bağlamlar
Tümü (139) →| EÇS V 7a | Varan vüzerâlar da "N'ola, her birisi | ele | girdikde katl edelim" deyü şeyhülislâm ve kadıaskereyn huzû … |
| EÇS IX Y25b | … up firâr ederken kayd-bend edüp öbür gulâmın dahi girîbânın | ele | alup bunları kaçıran herîfleri şer‘a da‘vet etdik. Yeniçeri … |
| DK VI 47 | … r ḳan ṭuralı yigitlerin aġlar gördi aydur mere elçe ḳopuzum | ele | aluŋ meni ögüŋ ṣaru ṭonlu ḳız 'işḳına bir |
| EÇS II 358a–358b | … ra sana bir âdem göndereyim, hemân bana benzer, anın ile el | ele | verüp bu şehr içre reftâr ederek bana gelüp ziyâret eyle. S … |
| EÇS III 100b–101a | … üd ve Eskişehir ve Seydî Gâzî kadîlarına hitâben Celâlîleri | ele | getirüp kayd-bend ile der-i devlete getirmeleriyçün on iki … |
| DK XI 22 | … um yüz biŋ er gördüm-ise yüzüm dönmedüm yüzi dönmez ḳılıcum | ele | aldum muḥammedüŋ dini 'işḳına ḳılıç urdum aġ meydanda yumrı … |
| EÇS IX Y130a | … rsup taşı ve toprağı savurup Mûsâ Baba cümle fukarâların el | ele | verüp, |
| EÇS IV 291a | … olunmuşdur." dedikde hân pîştahtayı küşâde kılup ahidnâmeyi | ele | aldı. |
| EÇS X Y111b | … tamâmından sonra tevhîd-i sultânîye başlayup cümle uşşâk el | ele | kol kola olup deverân ederek semâ‘-i safâ edüp tevhîd-i err … |
| EÇS IX Y38b | … e kelimât etmeğe nutka mecâli yokdur. Ammâ kilk-i cevâhirin | ele | alup ser-i kalemden bilâ-tasîh niçe beyt ve kasâ‘id ve târî … |