İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

evvel*

59 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
3.921
geçiş
1.453,1
milyonda
59
biçim
3
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası23603,8
Dede Korkut Kitabı8246,6
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi3.8901.589,0

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KuT D 0,82
DK D 0,59
EÇS D 0,90

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: evvelâ) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
selîm1631.12210,053,6411,75545,4
hânı1882.5439,902,6711,56389,7
aded3589.0469,821,7713,36380,8
mihrâbdır1214669,824,4810,51552,8
cümleden1111.1899,483,019,22276,7
câmi‘i1774.6379,401,729,25178,5
cânibi1675.6469,161,357,84111,4
şehri1625.6789,111,307,54100,9
çârsû734799,093,717,89251,1
ziyâretgâhı777989,063,057,72196,6
cümle38621.1978,980,657,1068,9
beyân801.3088,972,407,24139,5
sultân1244.1938,971,356,7682,6
mahallesi644858,893,507,30201,8
şâhı612928,894,177,38249,7
iklîmi583168,813,987,13221,6
selîmi521038,735,447,05321,8
içinde984.2738,610,984,8837,2
paşa1539.4788,550,473,4615,1
sene1166.2408,550,684,0422,4
târîhinde712.3878,531,365,1347,8
hazreti1075.9458,470,633,6618,1
medresei474638,463,136,07124,4
kadîmi441998,454,256,28185,4
kal‘ai1247.7338,450,463,0611,7
şehrin581.5878,431,655,1954,8
cildi421138,415,006,28226,8
âhir487758,392,415,6384,7
mısır622.2878,351,224,5034,8
olunur521.3818,331,704,9851,3
eder804.2498,330,703,4216,2
bunlardır424008,323,185,76113,9
dercengi38428,306,286,09312,3
gâzî471.2458,221,704,7446,6
vardır1138.5688,210,181,261,8
sancağı439608,171,954,8653,4
hân795.4018,120,331,823,9
kadîm419448,111,904,6949,0
yedi724.8538,070,351,844,0
olan866.7718,040,130,790,7

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (3.921) →
EÇS VIII 347b Der-aded-i esmâ-i mahallât: Evvelâ Sarây mahallesi, Namâzgâh mahallesi, Loça mahallesi, Şabşad …
EÇS IX Y250a … " deyü feryâd ederek hakîri rüsva-yı âlem bednâm etdi. Ammâ evvelki gibi müte’ellim olmadım.
EÇS VIII 223b Ve cümle dörd aded kal‘a dizdârları vardır. Evvelâ; yukaru iç kal‘a dizdârı ve Kelemerye kullesi dizdârı ve or …
EÇS X Y156b–Y157a Bu buhayreden Nîl bir kol dahi olup cânib-i şimâlde iklîm-i evvelde ve iklîm-i sânîde vilâyet-i Kırmanka Y 157a ve vilâyet-i …
EÇS IX Y187b Evvelâ Tarabulus a‘yânı Hızır Ağa tevâbi‘lerinden Alî Beşe nâm kim …
EÇS VIII 256a … olup yine seyr [ü] temâşâ-yı ahvâl-i Atina'ya şurû‘ etdik. Evvelâ,
EÇS III 61b–62a … med lev-lâk, sâlisen Çâr-yâr-ı güzîn nâmemiz vusûl buldukda evvelâ dîn-i mübîni kabûl edesiz, sânîyen kal‘ayı teslîm edesiz, s …
EÇS III 81a … tedrîs-i Divriği: Cümle (---) aded dârü't-tahsîl-i ulûmdur. Evvelâ medrese-i Ulucâmi‘ ve Kızıl medrese ve medrese-i Hatîbzâde …
EÇS X Y129a Evvelâ bir halîc Gavrî sâkıyeleri dibinde cisr-i Ebü'l-mencâ(n) ha …
EÇS IV 381a … ende ve bây u gedâya heme ni‘metleri mâh [u] sâl mebzûldür. Evvelâ yukaru kal‘ada Hân sarâyında sekiz yüz seneden berü devlet- …