İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

gen*

48 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
261
geçiş
96,7
milyonda
48
biçim
3
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)146,2
Dede Korkut Kitabı4123,3
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi256104,6

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

Mait D 0,00
DK D 0,45
EÇS D 0,68

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: gence) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
şirvân149110,357,643,72122,7
hükûmeti10869,887,233,1481,6
kârûn8499,727,722,8271,1
danedâr6189,468,752,4463,1
dakîki6319,407,972,4455,6
şa‘îr6459,337,432,4450,7
hubûbâtı6479,327,372,4350,2
mahsûlât6479,327,372,4350,2
yakadan559,2710,342,2371,7
şamâkî5139,228,962,2354,3
nihân5149,228,852,2353,4
dânei5409,097,342,2241,6
künci5449,077,202,2240,6
tiflis5469,067,132,2240,1
kîle5539,036,932,2238,6
kendinden458,9410,012,0052,3
şirvân’a4108,929,012,0043,9
dakîk4218,867,941,9936,9
kenzi4278,837,581,9934,7
râz4328,817,341,9933,3
palu4378,787,131,9932,0
dânedâr4528,716,641,9829,2
aşı4558,706,551,9828,7
şamâkı358,539,601,7336,3
kendi106288,534,363,0141,6
öğüdüp378,529,111,7333,4
tağar398,518,751,7331,5
tomanis3118,508,461,7330,1
dişi41098,475,571,9623,2
şa‘îri3218,457,531,7225,8
rakîk41208,435,431,9522,4
nânı3288,417,111,7224,0
kârûn’a3348,386,831,7222,7
pinhân41378,365,241,9521,4
revân74858,264,222,5027,8
mâlik97938,133,872,8031,7
firâvândır31008,095,281,6916,2
buğday42577,984,331,9016,5
rûmiyye31327,974,881,6714,6
olmaya31387,944,811,6714,3

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (261) →
EÇS IX Y299b–Y300a … ndi Anatolu'da Akhisâr hâk-i pâkdendir. Medîne mollâsı iken gencîne-i vücûd-ı pâki bu hâk-i pâk-i Bakî‘de hâk-âlûd olup Bakî‘de n …
EÇS III 137b … ağında niçe künûz-ı dahme-i Sırfiyâyiller bulup ol defîne-i gencîne ile Sırfiye şehrin müceddeden imâr etdiğiyçün Aysofya dedil …
DK IV 70 … ı dün ḳatdı anası ṭuymadın el altından buyurdı ṭoḳsan tümen genç oġuz ardumça gelsün oġlan ṭutsaḳdur bigler bilsün didi ol y …
EÇS V 12b Bu Gencefe oyunun oynayanlar iki fırka olup oynarlar. Hakîr hân tarafı …
EÇS VI 87b … ve Keçkemet ve Peşte sahrâsında la‘l-gûn deve dişi nâm bir gendümü olur, gûyâ İslâmbol kurbunda Tekirdağı buğdayıdır. Şa‘îri v …
EÇS II 303b … şemseddîn, Ebü'l-Feth Mehemmed Hân'ın Akşemseddîn'in zâdesi genc Nasrullah'dır.
EÇS IV 211a … r ve gayrı hubûbâtlar der-mahzen olup âmâdedir, ammâ her bu gendümleri re‘âyâ vü berâyâlar üzre taraf-ı şehriyârîden tevzî‘ edüp b …
EÇS IV 296a … -ı kerâmet-i Koçağa Sultân: Koçağa Sultân'ın na‘ş-ı şerîfin Gençel Tokmak Hân âteşe göyündürdüğün Kör Hudâbende Şâh istimâ‘ ed …
EÇS II 320b–321a … dır, andan asâkir-i bî-pâyân gönderüp Tiflis [u] Tomanis ve Gence ve Şirvân ve Bâbü'l-ebvâb'ı ve vilâyet-i Dağıstân'ı cümle f …
EÇS IV 309b … ânîsi Muhakkak Cemşid ibn Şeddâd'dır. Kûh-ı Bî-sütûn'da bir genc-i azîm bulup ol mâl ile bu şehr-i Hemedân'ı binâ etmişdir. Hâ …