Veriyi tablo olarak gör
| Eser | Geçiş | Milyonda |
|---|---|---|
| Kutadgu Bilig | 1 | 13,6 |
| Dede Korkut Kitabı | 11 | 339,1 |
| Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi | 163 | 66,6 |
Metin içindeki dağılım
Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).
Yazım değişkeleri
Tarihsel ses ve yazım denklikleri →Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.
Eserlere göre kullanım
Tüm anlam ayrışmaları →Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: hay) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.
Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.
Eşdizimlilik
Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.
| Eşdizim | Birlikte | Toplam | Konum | logDice | MI | t | G² |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| gidi | 13 | 56 | 10,85 | 8,81 | 3,60 | 136,1 | |
| meded | 13 | 128 | 10,46 | 7,61 | 3,59 | 112,8 | |
| vay | 9 | 51 | 10,35 | 8,41 | 2,99 | 88,7 | |
| huy | 7 | 7 | 10,30 | 10,91 | 2,64 | 105,9 | |
| bire | 18 | 583 | 9,60 | 5,90 | 4,17 | 112,5 | |
| veled | 4 | 23 | 9,37 | 8,39 | 1,99 | 39,3 | |
| kodu | 4 | 64 | 9,10 | 6,91 | 1,98 | 30,7 | |
| urdu | 4 | 65 | 9,09 | 6,89 | 1,98 | 30,5 | |
| nâmerd | 3 | 17 | 9,00 | 8,41 | 1,73 | 29,6 | |
| ederdim | 4 | 92 | 8,94 | 6,39 | 1,98 | 27,7 | |
| bre | 6 | 240 | 8,89 | 5,59 | 2,40 | 34,9 | |
| evliyâm | 5 | 193 | 8,80 | 5,64 | 2,19 | 29,4 | |
| cânım | 5 | 201 | 8,77 | 5,58 | 2,19 | 29,0 | |
| koma | 3 | 52 | 8,76 | 6,80 | 1,72 | 22,5 | |
| düşdü | 3 | 72 | 8,64 | 6,33 | 1,71 | 20,5 | |
| geldin | 4 | 162 | 8,60 | 5,57 | 1,96 | 23,2 | |
| yâ | 16 | 1.252 | 8,52 | 4,62 | 3,84 | 72,2 | |
| türk | 4 | 232 | 8,33 | 5,05 | 1,94 | 20,3 | |
| mel‘ûn | 4 | 233 | 8,33 | 5,05 | 1,94 | 20,3 | |
| deyüp | 19 | 1.971 | 8,18 | 4,22 | 4,12 | 75,5 | |
| diyerek | 3 | 165 | 8,18 | 5,13 | 1,68 | 15,6 | |
| hoş | 4 | 287 | 8,15 | 4,75 | 1,93 | 18,7 | |
| aydur | 6 | 522 | 8,14 | 4,47 | 2,34 | 25,8 | |
| sadâsı | 3 | 178 | 8,12 | 5,02 | 1,68 | 15,1 | |
| feryâd | 5 | 473 | 7,98 | 4,35 | 2,13 | 20,7 | |
| eydür | 5 | 480 | 7,97 | 4,33 | 2,12 | 20,6 | |
| evliyâ | 5 | 520 | 7,88 | 4,21 | 2,12 | 19,8 | |
| oğul | 3 | 270 | 7,79 | 4,42 | 1,65 | 12,7 | |
| kâfir | 5 | 616 | 7,69 | 3,97 | 2,09 | 18,2 | |
| beni | 3 | 354 | 7,54 | 4,03 | 1,63 | 11,2 | |
| gitdi | 3 | 357 | 7,53 | 4,02 | 1,63 | 11,1 | |
| allah | 3 | 389 | 7,45 | 3,89 | 1,62 | 10,6 | |
| dede | 3 | 408 | 7,40 | 3,82 | 1,61 | 10,4 | |
| benim | 4 | 653 | 7,31 | 3,56 | 1,83 | 12,5 | |
| bizi | 3 | 481 | 7,23 | 3,59 | 1,59 | 9,4 | |
| nazar | 3 | 553 | 7,08 | 3,39 | 1,57 | 8,7 | |
| hakîre | 3 | 629 | 6,93 | 3,20 | 1,54 | 8,0 | |
| istimâ | 3 | 692 | 6,83 | 3,06 | 1,52 | 7,5 | |
| tatar | 3 | 893 | 6,52 | 2,69 | 1,46 | 6,1 | |
| deyü | 16 | 6.007 | 6,41 | 2,36 | 3,22 | 26,7 |
Hemen solunda
Hemen sağında
Dağılımsal komşular deneysel
Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.
Biçim ailesi
hay* ile tüm bağlamlar →“hay” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.
Örnek bağlamlar
Tümü (175) →| EÇS IV 271b | Paşa eyitdi: " | Hay | ol eski suçlu sen misin kim Saçlı Dağı Cengi'nde kaçup bu c … |
| EÇS VII 116b | "Bire | hay | meded, bizi Tatar basdı" deyü cümle Özü askerinin mâlların … |
| EÇS I 38b | "Bire | hay | meded devleti aldırdım elden" deyü dâğ-ı derûnundan köşe be … |
| EÇS V 2a | … girince cümle asker şebhûn olunduk zann edüp iki sâ‘at bir | hay | huy olup tüfeng sadâsı evce peyveste oldu. |
| EÇS VIII 275b | … kaçarken hemân refîklerimiz Bardunya gâzîleri yılanı kovup | hay | şunda ve ha bunda derken çalıların ardında bir kemîngâh yer … |
| EÇS IV 231a | … yaydan ok çıkar gibi seğirdüp şîşelerin dibine geldikde "Yâ | Hay | " deyüp pertâb edüp gûyâ bir meges-vâr bir ayağın altı şîşe … |
| EÇS IV 272a | Paşa eydür: " | Hay | , kara Arablar deve kinli olur derler. Yigirmi yıldan sonra … |
| EÇS IX Y278b | " | Hay | sultânım, siz misiz?" deyü ayağa kalkup ta‘zîm eyledi. Hemâ … |
| EÇS IV 248a | Paşa bu hâli görüp barûd gibi tutuşup eydür: " | Hay | nâmerd dizdâr, Sultân Murâd Hân efendimle yine bu mahalle g … |
| EÇS IV 271a | … giderken her biri kuzu gibi meleyüp "Hay oğul ve vay ana ve | hay | baba!" deyü ağlaşarak giderler ammâ bir ana baba günüdür ki … |