İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

itti*

21 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
74
geçiş
27,4
milyonda
21
biçim
3
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kutadgu Bilig18244,7
Dede Korkut Kitabı261,7
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi5422,1

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KB D 0,75
DK D 0,00
EÇS D 0,87

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: itti) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
ma‘bûd61111,1811,282,4586,0
sünneti65310,609,012,4463,7
ilin42610,369,452,0045,1
tüzdi3910,2110,571,7339,1
resûlullâh’a3299,908,881,7331,3
cümlenin3569,567,931,7227,2
edinüp31049,117,041,7223,4
kör55967,935,262,1826,8
başka48297,184,461,9117,1
yok36097,174,491,6513,0
lisânı31.4326,033,261,558,2
yokdur54.6455,122,291,788,0
deyü66.0075,012,191,918,9
edüp1123.9573,911,071,734,8
ü511.2953,851,011,132,0
ile623.7693,040,200,320,1
cümle521.1972,950,100,160,0
olup317.2812,50-0,34-0,460,2
ve20147.9192,15-0,70-2,785,8

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (74) →
EÇS V 139a … e kaplanı idi. Bunlar bir yere cem‘ olup re’y [ü] tedbîr ve ittifâk ü ittihâd ile elbir edüp cümle guzât ile emîrân-ı mûmâ-iley …
EÇS X Y101a–Y101b … en bir küçük kal‘a-misâl bir câmi‘-i pür-me’âldir. Bir yere ittisâli yokdur. Y 101b Ve cemâ‘ati gâyet çokdur. Andan,
EÇS IV 237a … irmi on bir konak ihâta eder bir bahrdir kim asla bir bahre ittisâli yok, başka bir semm-i helâhil bahrdir. Şarkdan garba tûlânî …
EÇS II 311a … ekeme ve Moğol ve Boğol ve Kumuk tâ’ifeleridir. Bir kavmine İt-til derler.
EÇS I 66b … şâhımızın hâceti Revân ise Abaza ile gidüp feth etsün" deyü ittifâk etdiler.
EÇS II 325a–325b … imâ mu‘allak durur. Bir cânibe şeş cihetden bir yire 325b ittisâli yokdur. Hakkâ ki sihr-i i‘câz bir musanna‘ nihânî kâr-ı ibr …
EÇS IV 205a … semâya ser çeken kantara-i Birdinic'den aşağı Şatt-ı sâlis ittifâkıyla cereyân ederek Tercil nehri dahi gelüp bu Şatt-ı selâse kav …
KB 5954 ḳapuġda ün itti beḍük ündedi / kişi ıḍtı tawraḳ baka kör tidi
EÇS II 311a Ahvâl-i kabâyil-i İt-til: Lisân-ı Moğolîde İt-til demek köpek lisânlı demekdir. Ya‘n …
KB 418 özi itti tüzdi kör il kün işi / taḳı ma tiler erdi öḍrüm kişi